Bu Blogda Bundan Böyle Yeni Duyuru Yayınlanmayacak...

AÜSBF İktisat ve Maliye Bölümü öğrencilerine vermekte olduğum UİT, UİP ve İB dersleriyle ilgili duyuru, haber, ödev, öneri ve yorumları Güz 2008'den itibaren kendi web sitemin altında, http://kibritcioglu.com/iktisat/blog/ adresinde yayınlayacağım. Bu nedenle, yaklaşık üç yıldır kullandığım bu blog (kapatılmayacak olsa da) yeni mesajlar için kulanılmayacaktır.

Güz 2008'de benden UİT dersi alacak öğrencilerin yeni blogun http://kibritcioglu.com/iktisat/blog/?cat=3 adresindeki "UİT 2008" bölümüne bakmaları gerekmektedir...

Yeni Kitap: "The Evolution of the Trade Regime"

The Evolution of the Trade Regime: Politics, Law, and Economics of the GATT and the WTO

by John H. Barton, Judith L. Goldstein, Timothy E. Josling, & Richard H. Steinberg

Princeton University Press

To read the entire book description or a sample chapter, please visit:

http://press.princeton.edu/titles/8206.html

The Evolution of the Trade Regime offers a comprehensive political-economic history of the development of the world's multilateral trade institutions, the General Agreement on Tariffs and Trade (GATT) and its successor, the World Trade Organization (WTO). While other books confine themselves to describing contemporary GATT/WTO legal rules or analyzing their economic logic, this is the first to explain the logic and development behind these rules.

"The multi-disciplinary approach taken by The Evolution of the Trade Regime will provide any student (graduate and undergraduate) from the fields of political science, law, or economics (or any future policy maker) great insights, both theoretical and practical, into the current and future operations and challenges of the WTO." -- Matthew Schaefer, Law and Politics Book Review

Güz 2007 Yarıyılında Verilen UİT Dersi Hakkında Genel Değerlendirme

Önceki yıllardakilerden farklı olarak, Güz 2007 yarıyılında verilen UİT dersi hakkında bu sayfada herhangi bir genel değerlendirme yapılmayacaktır. Bunun sebebi, dersi alan öğrencilerin ezici bir çoğunluğundaki büyük ilgisizlik, tembellik, umursamazlık ve hatta saygısızlıktır. Sınavda mutlaka soru çıkacağı için okunması öğrencilerden dönem başında veya en geç ortasında rica edilen hemen hiçbir temel kaynağın, öğrencilerin çoğunluğu tarafından okunmadığı, 10.1.2008 tarihinde yapılan dönem sonu sınavında verilen yanıtlardan açık biçimde anlaşılmaktadır.

Bu ve benzeri gerekçelerle, Bahar 2008 yarıyılında 3 İktisat sınıfı öğrencilerine verilecek UİP dersinin sınavlarında öğrencilere kesinlikle "seçimlik soru" sorulmayacak, bütün sorular bütün öğrenciler için zorunlu olacaktır!

Güz 2007 Yarıyılı UİT Final Sınavı

Güz 2007 yarıyılındaki derslerinin final sınavı 10 Ocak 2008 tarihinde yapılacaktır.

Sınava gelirken yanınıza lütfen cep telefonu almayınız ve bir cetvel ve hesap makinesi (dört işlem yapması yeterli) getirmeyi unutmayınız...

Yarınki UİT Final Sınavı Soru Kağıdı

Yarın saat 12:00'da başlayacak UİT dersi Güz 2007 yarıyılı final sınavının soru kağıdı, büyük olasılıkla "UIT-Final-Sinavi-20080110.pdf" örneğindeki gibi (sorular hariç!) olacaktır. Buna göre, sınavda, öğrencilere ikişer şıklı dört (veya üç) soru sorulacaktır. Sınav sırasında daha az vakit kaybına uğramak için, lütfen bu dosyadaki açıklamaları şimdiden okuyunuz ve sınava gelirken hazırlıklarınızı yapıp sınavda mutlaka bu öneri ve isteklere göre davranınız.

Başarılar dilerim.

Bahar 2008 Yarıyılında UİP Dersimi Alacak Öğrencilere

Bahar 2008 yarıyılında AÜSBF 3 İktisat sınıfı öğrencilerine okutacağım Uluslararası İktisat Politikası (UİP) dersiyle ilgili güncellenmiş bilgilere bugünden itibaren şu sayfalardan ulaşılabilir:

• http://kibritcioglu.com/iktisat/uip-bahar2008.html
• http://uip-ikt302.blogspot.com

24.12.2007: Güz 2007 Yarıyılının Son UİT Dersleri

Güz 2007 yarıyılının son UİT dersleri 24 Aralık 2007 Pazartesi gününe rastlıyor ve SBF'de dersler genelde 26 Aralık'ta sona eriyor. Ancak, büyük olasılıkla, ele alınması planlanan konuların işlenmesi 17 Aralık 2007 Pazartesi günü tamamlanmış olacağı için, 24 Aralık 2007 Pazartesi günü hiç UİT dersi yapılmayacak.

Dersin final sınavı ise 10 Ocak 2008 Perşembe günü saat 12:00'da yapılacak.

Derslere %70'ten Daha Az Devam Ettiği İçin Final Sınavına Giremeyecek Olanlar

UİT dersini ilk kez alan ve derse devam koşulunu (%70) yerine getirmediği için final sınavına giremeyeceği AÜSBF Öğrenci İşleri Müdürlüğü'ne bildirilecek olan öğrencilerin listesi yandadır.

10 Ocak 2007 tarihindeki UİT sınavına girecek bütün öğrencilere başarılar dilerim.

17.12.2007: Ekonomik Bütünleşme

17 Aralık 2007 Pazartesi günü saat 14:30-16:20 arasında yapılan Güz 2007 yarıyılının son derslerinde UIT_Guz2007-14.ppt dosyası yardımıyla, ekonomik bütünleşme kuramları ele alındı.

Aynı günkü derslerde, gönüllü iki öğrenci, DTÖ çerçevesinde "halledilmeye" çalışılan ABD-Türkiye pirinç ticareti anlaşmazlığı konusunu anlattılar: Gamze Güldoğan & Mustafa C. Tütüncü. Zaman sınırlamasının baskısına rağmen sunuş başarılı geçti. Bu anlatım da, bütün öğrencilerin dönem sonu sınav sorumluluğuna dahil: WTO-DSM_ABD-TUR_pirinc.ppt.

15. dosyadaki konular (parasal birlik), gelecek yarıyıldaki UİP derslerinde ele alınacak.

24.12.2007 Pazartesi günü hiç UİT dersi yapılmayacak.

Dönem sonu sınavı ise 10 Ocak 2008'de saat 12:00'da yapılacak.

Öğrencilerin derse devam oranları 17.12.2007 Pazartesi günkü derslerle kesinleşmiş olacak ve böylece, hangi öğrencilerin, yönetmelik uyarınca, dönem içindeki devamsızlıkları nedeniyle dönem sonu sınavına giremeyecekleri belli olmuş oldu. Derse en az % 70 oranında devam etmedikleri saptanan öğrencilerin listesi, AÜSBF Öğrenci İşleri Müdürlüğü tarafından sınavdan uygun bir süre önce resmi olarak da bütün öğrencilere duyurulacak.

Not: Derse devam oranlarıyla ilgili hiç bir olası "pazarlık/görüşme" girişimi istatistiklerin hesaplanması ve ilanı sürecinde asla dikkate alınmayacaktır. Önemle duyurulur!

14.12.2007: Korumacılığın Politik Açıklaması ve İkinci En-İyi Kuramı

14 Aralık 2007 Cuma günkü iki derste önce öğrencilere "Parola 869" adlı bir kapmanya sunumu izlettirildi ve 13. dosyadaki konular tamamlandı: Korumacılığın açıklanmasına ilişkin dört politik kuram ve dış ticaret politikalarına ikinci en-iyi yaklaşımı. Ardından, 14. dosya konularına (Ekonomik Bütünleşme Kuramları) geçildi. Bu konular, 17 Aralık 2007 Pazartesi günkü derslerde tamamlanacak ve böylece yarıyıl dersleri sona ermiş olacak.

DTÖ'nün 2007 Türkiye Raporu Yayınlandı

DTÖ, "Trade Policy Review - Turkey 2003"ün yayınlanmasından dört yıl sonra, 2007 yılı değerlendirmesini de yayınladı:

TRADE POLICY REVIEW: TURKEY - ACCELERATION OF REFORMS WOULD HELP SUSTAIN STRONG GROWTH.

Since its third Trade Policy Review (TPR) in 2003, Turkey has been implementing ambitious reforms that have resulted in high economic growth, rapid disinflation, and declining public and external debt burdens, according to a report on the trade policies and practices of Turkey published by the WTO Secretariat.

Press release: http://www.wto.org/english/tratop_e/tpr_e/tp292_e.htm

Parts of the report are downloadable at:

(1) Secretariat report

> Contents and summary observations
> Economic environment
> Trade and investment regimes
> Trade policies and practices by measure
> Trade policies by sector
> Appendix tables

(2) Government report, Corr.1

10.12.2007: Bebek Endüstriler Tezi ve Stratejik Ticaret Politikası

10 Aralık 2007 Pazartesi günkü iki derste List'in "bebek endüstriler tezi" ve arasınavlar öncesinde ele alınan Krugman modelinin bir uazntısı olarak "stratejik dış ticaret politikası" konusu ele alındı (UIT_Guz2007-13.ppt).

Cuma günkü derslerde 13. dosyadaki konular tamamlanıp 14. dosya konularına (Ekonomik Bütünleşme Kuramları) geçilemesi hedefleniyor. 14. dosyadaki konular 17 Aralık 2007'de tamamlanacak. Aynı gün, daha önceden belirlenen gönüllü iki öğrenci ABD-Türkiye pirinç ithali anlaşmazlığı hakkında bir sunuş yapacaklar. Dönem, 17 Aralık 2007 Cuma günkü iki dersle sona erecek. Dönem sonu sınavı 10.1.2008 günü yapılacak.

Yüksek Lisans Öğrencileri İçin Ek "Final Sınavı Sorumluluğu"

AÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisat Anabilim Dalı Yüksek Lisans Programı Bilimsel Hazırlık Programına katılan ve UİT dersini AÜSBF İktisat Bölümü lisans öğrencileriyle birlikte almakta olan dört yüksek lisans öğrencisinin ek "dönem sonu sınavı sorumluluğu"na giren makale ve kitap bölümleri şunlardır:

Irwin, D. A. (2001): "A Brief History of International Trade Policy", The Library of Economics and Liberty.

Dunn, R. M. Ve J. H. Muti (2004): "Chapter 8: Commercial Policy: History and Recent Controversies", International Economics, London & New York: Routledge, s. 184-204.

Coughlin, C. C. (2002): "The Controversy Over Free Trade: The Gap Between Economists and the General Public", Review (FRB of St. Louis), s. 1-22.

WTO (2006): World Trade Report 2006: Subsidies, Trade and the WTO, Geneva: WTO, s. 45-66 ve s. 107-108 (veya s. 45-108).

Cleaver, T. (2002): "Chapter 6: Customs Unions and Common Markets", Understanding the World Economy, London & New York: Routledge, s. 108-124.

07.12.2007: Dış Ticaret Politikasının Politik İktisadı

7 Aralık 2007 Cuma günkü derslerde önce, herhangi bir mal için dünya piyasasında küçük bir ithalatçı konumundaki bir ülkede uygulanacak gümrük tarifesinin genel denge analizi yapıldı (UIT_Guz2007-12.ppt). Bu konuya öğrencilerin hazırlanarak gelmeleri gerektiği daha önceden açıkça belirtildiği halde, maalesef hiç bir öğrencinin bu konuda doyurucu bir ön hazırlık yapmadığı anlaşıldı.

Daha sonra ise, "dış ticaret politikası araçlarının politik iktisadı" konusu (UIT_Guz2007-13.ppt) ele alınmaya başlandı. Pazartesi günkü derslerde bu dosyadaki konular tamamlanıp Cuma günü 14. dosya konularına (Ekonomik Bütünleşme Kuramları) geçilecek.

UİT Dersi Arasınavı Yerine Yapılacak Mazeret Sınavı

AÜSBF Yönetim Kurulunca mazeretleri kabul edilen üç öğrencinin (02080342, 03080353 ve 04080158) mazeret sınavının 6 Aralık 2007 Perşembe günü saat 12:00'da yapılması planlanıyor. Sözlü olarak dersin hocasının ofisinde (Dikkat: Kütüphane'de değil!) yapılacak bu sınava gelirken öğrencilerin resmî mazeret gerekçelerini yazılı olarak yanlarında getirmeleri gerekiyor.

Not: Söz konusu üç öğrencinin, 30.11.2007 Cuma günkü ilk derse katılmadıkları saptandı. Oysa, eğer bu öğrenciler dersin mazeret ve final sınavlarına gerçekten gireceklerse, arasınav sonrasındaki derslere (de) mutlaka düzenli olarak katılmak zorundalar.

Ek Bilgi: Söz konusu mazeret sınavına maalesef hiç bir öğrenci katılmadı ve üstelik sınava katılmayacağını sadece bir öğrenci sınava birkaç dakika kala dersin hocasına bildirdi. 02080342 ve 04080158 numaralı öğrenciler büyük bir nezaketsizlik ve umursamazlık örneği göstererek durumu zamanında (örneğin sınava en az bir gün kala) dersin hocasına iletmediler.

Genç Mezunlara Tavsiyeler: Steve Jobs'ın Üç Hikayesi

UİT dersimizle (doğrudan!) ilgili olmasa da, mezuniyetine bir veya iki yıl kalmış üniversite öğrencileri olarak, Apple bilgisayarlarının efsanevi yaratıcılarından Steve Jobs'un 2005 yılında Stanford Üniversitesi öğrencilerinin mezuniyet töreninde yaptığı konuşmasını (Türkçe alt yazılı) şu adresten dinlemenizi tavsiye ederim:

"http://www.dailymotion.com/video/x3j81k_steve-jobs-ac-kal-budala-ka=-"

GATT/WTO Sistemi 1 Ocak 2008'de 60. Yaşını Kutlayacak!

Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ=WTO) her yıl olduğu gibi bu yıl da çok yararlı bir analitik "Dünya Ticaret Raporu" yayınladı: World Trade Report 2007 (raporun tamamı). Bugün basına tanıtılan raporun bu yılki ana konusunu "dünya ticaretindeki çokyanlılığın 60 yılının değerlendirilmesi" oluşturuyor. 2006 yılı raporu "sübvansiyonlar", 2004 yılı raporu "yurtiçi iktisat politikalarının dış ticaret üzerindeki etkileri", 2003 yılı raporu ise "ticaret - kalkınma ilişkisi" üzerinde odaklanmıştı. DTÖ'nün bu yılki ve önceki yıllardaki raporlarını incelemek için buraya tıklayabilirsiniz.

03.12.2007: Politika Etkililiği İçin Kısmi Denge Analizinden Genel Denge Analizine

3 Aralık 2007 Pazartesi günkü derslerde, önce 11. dosyanın son sayfalarındaki "kıtlık rantı" konusu ve ihracat sübvansiyonu konuları ele alındı. Daha sonra, ihracat sübvansiyonu ile üretim sübvansiyonu ilişkisinden/tercihinden söz edildi. İkinci derste, genel denge analizlerine geçildi: UIT_Guz2007-12.ppt. Bu dosyadaki belirli kavramlara dikkat çekildi ve bazı slaytların sınav kapsamı dışında kaldığı belirtildi. Küçük bir ülkede belirli bir ithal malı üzerine koyulan gümrük tarifesinin genel denge analizi meselesinin, dersi alan öğrenciler derse hazır gelirlerse, 7.12.2007 Cuma günü ele alınacağı belirtilerek dersler tamamlandı.

"Dış ticaret politikası araçlarının politik iktisadı" konusuna (UIT_Guz2007-13.ppt) 7 Aralık 2007 Cuma günü geçilmesi planlanıyor.

Not 1: "İhracat sübvansiyonu" - "damping" karşılaştırması konusunda kaynak önerileri:

• Lindert & Pugel (2004, Böl. 10)
• Yarbrough & Yarbrough (2003, Böl. 7)
• DTM: "Türkiye'nin Dampingli veya Sübvansiyonlu İthalata İlişkin Mevzuatı ve Uygulamaları Hakkında Not"

Not 2: Dış ticaret politikası araçlarının etkililiği konusunda yararlı bazı internet kaynakları:

• M. J. Tcha's Course Notes

Yararlı Bir Okuma: "A Brief History of International Trade Policy"

Korumacılığın tarihçesi hakkında en çok araştırma yapan iktisatçılardan biri olan Douglas A. Irwin'in internette çok özet bir makalesi var:

Irwin, D. A. (2001): "A Brief History of International Trade Policy", The Library of Economics and Liberty.

Bu makalede, UİT ve UİP derslerini almış olan öğrencilerin uzun vadede (mezuniyetten sonra bile!) aklında kalması gereken minimum (kuramsal) bilgiler çok iyi özetlenmiştir. Daha ayrıntılı bilgi ve değerlendirmeler için Irwin'in çeşitli kitaplarına bakılabilir.

Öte yandan, Dunn ve Mutti (2004: Bölüm 8)'de, dış ticaret politikalarının tarihsel geçmişi ve ilgili güncel tartışmalar özetlenmiştir ve bu çalışma, Irwin'de özetlenen bilgileri olgusal açıdan daha açık seçik aktarmaktadır.

30.11.2007: Politika Etkililiği İçin Kısmi Denge Analizi

30 Kasım 2007 Cuma günkü iki derste, yenilenen UIT_Guz2007-11.ppt dosyası yardımıyla, tarife ve kota gibi çeşitli dış ticaret politikası araçlarının (özellikle tarife ve kotaların) küçük ve büyük ülkelerdeki refah (wealth) etkileri kısmi denge analizi çerçevesinde ele alındı. Diğer kısmi denge analizleri 3 Aralık 2007 Pazartesi günü ele alınıp aynı gün genel denge analizlerine geçilecek: UIT_Guz2007-12.ppt.

"Dış ticaret politikası araçlarının politik iktisadı" konusuna (UIT_Guz2007-13.ppt) en geç 7 Aralık 2007 Cuma günü geçilmesi planlanıyor.

Not: UİT finali için sorumlu olunan Dunning ve Cantwell'in makalelerinin fotokopileri SBF içindeki fotokopiciden elde edilebilir.

Dikkat: 11. Slayt Dosyası Yenilendi!

UİT dersinin anlatımında kullanılan/kullanılacak 11. slayt dosyası büyük ölçüde yenilenmiştir: UIT_Guz2007-11.ppt! Dersi almakta olan bütün öğrencilerin bu dosyayı edinmeleri yerinde olacaktır.

26.11.2007: UİT Arasınavı Değerlendirmesi & Dış Ticaret Politikası Araçlarının Etkiliği

26 Kasım 2007 Pazartesi günkü iki derste, önce, 7 Kasım'da yapılan UİT arasınavı sonuçları değerlendirildi. Daha sonra ise, UIT_Guz2007-11.ppt dosyası yardımıyla, dış ticaret politikası araçlarının etkililiği konusu ele alınmaya başlandı. Bu dosyadaki kısmi denge - küçük ülke analizlerinin 30 Kasım 2007 Cuma günkü derslerde tamamlanması planlanıyor.

Dersi alan bütün öğrencilerin, dönemin geri kalan kısmında işlenecek konular hakkındaki okuma önerileri için http://kibritcioglu.com/iktisat/uit-guz2007.html adresindeki C konu başlığına bakmaları gerekiyor.

23.11.2007: Uluslararası İşgücü Hareketliliği & Dış Ticaret Politikası Araçları

23.11.2007 Cuma günkü iki derste (11:30-13:20) önce "Uluslararası İşgücü Hareketliliği" hakkındaki anlatımlar tamamlandı. Daha sonra, öğrencilerin, final sınavında UIT_Guz2007-09.ppt dosyasındaki "uluslararası sermaye hareketliliği ve üretimin uluslararasılaşması" hakkındaki iki makaleden istisnasız sorumlu oldukları ve bu makalelerden sınavda mutlaka bir (seçimlik) soru çıkacağı belirtildi:

• Dunning (1989)
• Cantwell (2000)

Bu iki makaleden daha iyi yararlanmak ve makalelerde anlatılanları daha iyi anlamak isteyen öğrencilerin şu Türkçe metni de okumaları önerildi: Efe (2002: s. 1-40).

Derslerde ayrıca, UIT_Guz2007-10.ppt dosyasındaki konulara geçilerek, dış ticaret politikası araçları incelendi. Gelecek haftaki ilk derste, 11. slayt dosyasındaki "politika etkililiği" meselesi ele alınacak: UIT_Guz2007-11.ppt.

Not: Gümrük tarifelerinin çeşitleri ele alınırken sözü edilen dönüştürme ve (bileşik tarifeleri) hesaplama meselesi hakkında kaynak önerileri: Kaynak 1, Kaynak 2 ve Kaynak 3.

19.11.2007: Güz 2007 Arasınavları Sonrasındaki İlk UİT Dersleri: Uluslararası İşgücü Hareketliliği

Güz 2007 arasınavları sonrasındaki ilk iki UİT dersi 19 Kasım 2007 Pazartesi günü 14:30-16:20 saatleri arasında yapıldı. Bu derslerde, önce, arasınav ve derslere devam hakkında bazı gözlem ve saptamalar hakkında konuşuldu. Daha sonra ise, UIT_Guz2007-08.ppt dosyası yardımıyla, uluslararası işgücü hareketliliği hakkındaki temel iktisadi analizler ele alındı. Kalan iki yaklaşım, 23.11.2007 Cuma günü ele alınacak.

Aralık ayı ortalarında "Türkiye-ABD pirinç ithalatı anlaşmazlığı ve DTÖ" konusundaki gönüllü sunuşu Mustafa Can Tütüncü ve Gamze Güldoğan adlı 3 İktisat sınıfı öğrencilerinin yapması kararlaştırıldı. Söz konusu sunuşla ilgili olarak, iki öğrenci, DTÖ ve anlaşmazlıkları halli mekanizması (DSM) hakkında kısaca bilgi verdikten sonra, adı geçen anlaşmazlığın ortaya çıkışı ve DTÖ bünyesindeki çözüm çabalarını bize özetleyecekler. Kendilerinden, yaklaşık olarak 30-35 dakikalık bir sunuş bekliyoruz. Bu kaynaklardan ve anlatımdan, dersi alan öğrenciler de tümüyle final sınavında sorumlu olacaklar. Dahası, final sınavında, DTÖ linkindeki şu üç metinden mutlaka bir (seçimlik) soru sorulması planlanıyor: Metin 1, Metin 2 & Metin 3.

UİT Arasınavı Hakkında

7 Kasım 2007 Çarşamba günü yapılan arasınava, dersi alan toplam 102 lisans öğrencisinden sadece 83'ü katılmıştır. Arasınavda sorulan iki sorudan ilki (40 puan) sınavdan önceki son derste sorulan ve internette da ayrıca (sınavdan önce) ilan edilen "quiz" sorusunun hemen hemen aynısıdır. Buna rağmen, sınava giren öğrencilerden en az 14'ü boş veya boşa yakın kağıt vererek bu dersten geçme hakkını ya şimdiden tümüyle yitirmiş (yeni not sistemine tabi beş öğrenci) ya da büyük ölçüde riske sokmuştur (eski not sistemine tabi dokuz öğrenci).

Sınav öncesinde ve sınav sırasında yapılan açık uyarıya rağmen, üç öğrenci, sınava girmesi gereken asıl salonda değil, diğer salonda sınava girmiştir: Ethem Karadeniz, Alper Özdemir ve Feyza Sarı. Sınavda, kurşun kalem veya kırmızı yazan kalem kullanılamayacağı önceden ve sınav sırasında belirtilmesine rağmen, bu kural da maalesef bazı öğrenciler tarafından ihlal edilmiş ve yine bazı öğrencilerin cevap kağıdının arkasında çizilmiş gereken ayırma çizgisine rastlanmamıştır! Sınavda zor okunan ve/veya düzensiz bir yazıyla cevap yazanlar da maalesef bolca mevcuttur: 01080367, 02080366, 04080048, 04080063, 04080392, 04080395, 05080007, 05080065, 05080216, 05080239, 05080240 ve 05080332. Bu ve diğer bütün arkadaşların, final sınav kağıtlarında daha okunaklı cevap yazmaları gerektiği açıktır.

Yeni not sistemine tabi olan öğrencilerden dördü arasınava girmediği, beşi ise sınava girdiği fakat boş veya boşa yakın kağıt verdiği (dolayısıyla 25'ten az not alabildiği) için final sınavında 100 bile alsa maalesef geçemeyecek durumdadır. Öte yandan, başka bazı öğrenciler de, dönem boyunca derslere devam koşulunu (% 70) yerine getir(e)mezlerse, final sınavına girme hakkını yitirebilirler. Bu konuyla ilgili güncel devam istatistikleri, yakında bu sayfada ayrıca duyurulacak ve öğrenciler derse devam koşulunu sağlamak zorunda oldukları konusunda (dönem başından beri sık sık yapıldığı gibi) yeniden uyarılacaklardır. Söz konusu istatistiklere göre, şimdiden belirmek isterim ki, dersi ilk kez alan ve dolayısıyla % 70'lik derse devam koşuluna tabi olan öğrencilerden 22'si arasınav öncesindeki dersler itibariyle, % 70'den (çok) daha düşük devam oranına sahiptirler, ki bu 22 öğrenciden en az 8'i zaten ya arasınava hiç girmemiş ya da girip 25'in altında puan alabilmiştir. Derse gerekenden daha az devam etmiş olan öğrenciler eğer arasınav sonrasında (dönem sonuna dek) devam oranlarını % 70'in üstüne çıkartamazlarsa, bilindiği üzere, yönetmelik gereği final sınavına giremeyecek, girseler bile cevap kağıtları değerlendirilmeyecektir.
Öğrencilerin arasınav notlarıyla ilgili değerlendirme de, bu sayfada, önümüzdeki günlerde ayrıca yapılacaktır.

Güz 2007 UİT Arasınavı

Güz 2007 yarıyılı UİT dersi arasınavı 7 Kasım 2007 Çarşamba günü saat 12:00'da başlayacaktır.

Sınava gelirken yanınıza lütfen cep telefonu almayınız ve bir cetvel ve hesap makinesi (dört işlem yapması yeterli) getirmeyi unutmayınız. Sınava, kesinlikle, sizin için tahsis edilen salonda giriniz.

Sınav salonları:

217: 96-396 - 04-181 numaralı öğrenciler
218: 04-182 - 05-461 numaralı öğrenciler

DTÖ pirinç ithalinde Türkiye’yi suçlu buldu

(1) Dünya Ticaret Örgütü, Türkiye’nin ABD’den pirinç ithaline kısıtlamalar koyarak uluslararası ticaret kurallarını ihlal ettiğine karar verdi.

NTV - Güncelleme: 13:55 TSİ 24 Eylül 2007 Pazartesi

İSTANBUL - Dünya Ticaret Örgütü’nden (DTÖ) yapılan açıklamada düşük tarifeyle Amerikan pirinci ithal edebilmek için iç piyasadan büyük miktarda pirinç alınması yönündeki uygulamanın ticaret kurallarına aykırı olduğu belirtildi. 2006 yılında Türkiye’yi örgüte şikayet eden ABD, uygulama nedeniyle pirinç ihracatının zarar gördüğünü dile getiriyordu. Ankara ise söz konusu uygulamanın artık yürürlükte olmadığı ve tekrar gündeme gelmeyeceği argümanını ortaya atmıştı. DTÖ ise bu açıklamayı not etmiş, ancak anlaşmalara aykırı bütün uygulamaların düzeltilmesi gerektiği görüşünü Ankara’ya iletmişti. DTÖ’nün kararını temyize götürmek için Ankara’nın 60 gün süresi var.

Kaynak: ntvmsnbc

(2) Söz konusu haberle ilgili WTO duyurusu

DS334: Turkey — Measures affecting the importation of rice

The DSB adopted the panel report (WT/DS334/R). The US stated it was satisfied with the Panel's conclusions saying that Turkey acted inconsistently with its WTO obligations. The US qualified the Panel's analysis as sound and hoped Turkey would promptly bring its measures into compliance. However, the US made a comment on 2 systemic issues. The US said the Panel did not make any recommendation to Turkey on how to bring its measures into conformity with WTO rules. According to the US, the Panel was required to make this recommendation by the DSU (art. 19.1). Moreover, the US declared it was troubled by the Panel's new additions into the final report which were not contained in the interim report. The US said this was inconsistent with the procedure (art. 15 of DSU) as it did not allow the parties to review these changes before the final report was issued. Turkey said it was disappointed with the Panel's findings and did not share the Panel's conclusions. Turkey stated it was currently exploring what steps might be needed to comply with the Panel's conclusions and would come back on this issue at the DSB 's next meeting. Turkey welcomed the Panel's decision not to make any recommendations on how to bring its measures into conformity with WTO rules. Canada agreed with the US that the Panel should refrain from including changes in the final report that did not appear in the interim report. Canada added that parties should be given the opportunity to make comments on all drafts. Australia stated it was looking forward to Turkey's implementation measures as it has an interest in accessing Turkey's rice market.

Kaynak: http://www.wto.org/english/news_e/news07_e/334r_e.htm

Dispute cases involving Turkey

Click on the dispute number to go to a page giving detailed information for that dispute:

as complainant: 2 cases: DS211, DS288

as respondent: 8 cases: DS29, DS34, DS43, DS47, DS208, DS237, DS256, DS334

as third party: 16 cases: DS32, DS33, DS174, DS189, DS248, DS249, DS251, DS252, DS253, DS254, DS258, DS259, DS260, DS290, DS294, DS295

(3) Gönüllü Sunuş Çağrısı:

Türkiye'nin ABD'den pirinç ithalatına getirdiği sınırlamayla ilgili WTO görüşmelerinin geçmişini http://www.wto.org/english/news_e/news07_e/334r_e.htm adresindeki dökümanlardan inceleyerek, Aralık ayındaki derslerimizde özetlemeye gönüllü olarak hazır olan iki AÜSBF 3 İktisat sınıfı öğrencisinin ilk fırsatta benimle iletişim kurmasını rica ediyorum.

Güz 2007 Yarıyılı Arasınavlarının Başlangıcı

AÜSBF Akademik Takvimi uyarınca, 7-16 Kasım 2007 tarihleri arasında arasınavlar yapılacak ve bu dönemde SBF'de derslere ara verilecektir. Bu nedenle 9, 12 ve 16 Kasım tarihlerinde UİT dersleri de yapılmayacaktır.

5.11.2007: Krugman'ın Monopollü Rekabet Modeli

5 Kasım 2007 Pazartesi günkü derslerde, Paul Krugman'ın aksak rekabete dayalı dış ticaret modeli ele alındı: anlatım dosyası, 1. okuma kaynağı ve 2. okuma kaynağı. Daha sonra ise, bu ana dek ele alınan modeller ana hatlarıyla birbirleriyle karşılaştırıldı.

İlk dersin başında yapılan dönemin 5. kısa-ani sınavında tek soru soruldu:

(1) Dayandıkları varsayımlar, işleyişleri ve sonuçları itibariyle, Kemp ve Krugman modelleri arasındaki temel benzerlik ve farklılıklar nelerdir? Özetleyiniz. (100 puan, 7 dak.)

7 Kasım 2007 Çarşamba günü yapılacak arasınavda bütün öğrencilerin 5.11.2007 saat 16:20'ye kadarki UİT derslerinde anlatılan bütün konulardan sorumlu oldukları belirtildi.

2.11.2007: Kemp Modeli: Dışsal Ölçek Ekonomileri ve Uluslararası Ticaret

2 Kasım 2007 Cuma günkü iki derste, 7. slayt dosyası kullanılarak, endüstri-içi ticaret, Linder modeli ve Kemp modeli konuları ele alındı.

5 Kasım 2007 Pazartesi günkü, arasınav öncesindeki son derslerde, Krugman'ın monopollü rekabet modeli ele alınacak.

İnternet Üzerinden Okunabilecek İngilizce Dergiler & Günlükler

UİT, UİP ve İB gibi derslerde öğrenmekte olduklarınızla ilgili bilgilerinizi derinleştirmek ve İngilizcenizi geliştirmek için düzenli olarak aşağıdaki iktisat dergilerinin internet versiyonlarını okumanızı tavsiye ederim:

• The Economist
• Finance & Development (Arşiv)
• FED Dergileri: St. Louis, Atlanta, Chicago gibi.

Ayrıca, bazı önemli iktisatçıların internet günlükleri (blogs) de mutlaka takip etmeniz gereken sayfalar arasında. Örnek:

• Dani Rodrik
• Gregory Mankiw
• Brad DeLong
• Diğer Bazı Önemli Günlükler (NEA'ın Seçtikleri)

29.10.2007: Cumhuriyet Bayramı

Bayram tatili nedeniyle 29.10.2007 Pazartesi günkü dersler yapılmayacak.

Cumhuriyet Bayramınız kutlu olsun!

26.10.2007: Alternatif Dış Ticaret Teorileri & Thomas J. Sargent (!)

26 Ekim 2007 Cuma günkü derslerde önce öğrencilerin derse devam istatistikleri hakkında bir değerlendirme yapıldı; öğrencilere bazı uyarı ve tavsiyelerde bulunuldu. Daha sonra ise, alternatif dış ticaret kuramları ele alınmaya başlandı: UIT_Guz2007-07.ppt. İki derste, Linder'in teoremine kadarki bölüm işlendi.

Derslerde; Kravis'in yaklaşımından hareketle "gerçek hayatın dinamikliği" ve "iktisatta matematik kullanımı" bağlamında, Thomas J. Sargent ve "yeni klasik iktisat"tan (new classical economics) da söz edildi:

Thomas J. Sargent & A. Kibritçioğlu, 7 Mart 2002, University of Illinois at Urbana-Champaign

ÖNEMLİ: Güz 2007 Derse Devam İstatistikleri

22 Ekim 2007 itibariyle, UİT dersi için Güz 2007 yarıyılındaki ilk 10 ders gününü tamamlamış bulunuyoruz. "Bu ana dek" yapılan yoklamalara göre, dersi ilk kez alanlardan aşağıda öğrenci numaraları listelenmiş olan 26 kişi, derse devam barajı olan % 70'i geçemediği için Final Sınavına giremeyecek durumda gözükmektedir:

96080396
00080368
01080367
02080374
03080308
03080353
03080364
04080010
04080072
04080125
04080182
04080207
04080221
04080296
04080312
04080333
04080340
04080349
05080025
05080065
05080187
05080276
05080355
05080393
07912108
07912118

Eğer numaranız yukarıdaki listedeyse, o zaman, dönemin geri kalan derslerinde katılım oranınızı mutlaka yükseltmeye çalışmalı ve dönem sonundaki genel katılım oranınızı en az % 70'e dek yükseltmek zorundasınız.

Dersi ilk kez almakta olan 31 öğrenci ise "şu an için" derslere en az % 70 devam oranını sağlamış durumdadır. Final sınavından 7-10 gün önce, dersi ilk kez alan toplam 57 öğrenciden hangilerinin % 70 devam oranını tutturamadığı ve dolayısıyla final sınavına girme hakkını kesinlikle yitirdiği ayrıca (AÜSBF Öğrenci İşleri Müdürlüğü tarafından da) duyurulacaktır.

Derse kayıtlı olan öğrencilerin toplam sayısı 106'dır. Bu öğrencilerin 57'si dersi ilk kez almaktadır. Bu 57 öğrencinin ve dersi tekrarlayan 49 öğrencinin derse devam oranları geçen 10 ders günü itibariyle aşağıdaki grafikte gösterilmiştir:

Buna göre, Güz 2007 yarıyılındaki derse devam istatistikleri Güz 2006'dakine kıyasla ciddi ölçüde düşük seyretmektedir.

Bugüne dek derslere çok büyük ölçüde katılmış olan öğrencilere özellikle teşekkür eder, derse olan ilgilerinin bundan sonra da sürmesini ve derslerde daha aktifleşmelerini dilerim:

NESLİHAN ŞEN % 100
MUSTAFA CAN TÜTÜNCÜ % 100
SEDA KUTLUER % 100
ALİ KOYUNCU % 100
ARKIN KOŞAR % 100
MUHAMMET EMRE ERDEM % 100
MELEK GÖRMEZOĞLU % 100
ZÜBEYDE POLATSOY % 90
AYÇA KAYA % 90
GAMZE GÜLDOĞAN % 90
BERSU BAHTİYAR % 90
GÖKÇE ÖZYİĞİT % 90
SILA AKÇAY % 90
ÖZAY PİNDUK % 90
FATİH KANDEMİR % 90
AYŞEN F. GÜVEN % 90
MURAT AYDIN % 90
ESRA ALPDOĞAN % 90
ŞEYMA AKMAN % 90
ÖZLEM AKGÜL % 90
ASLI ÖZGÜR AKTAY % 90
MELEK BABAHANOĞLU % 90
NİHAL ŞAHİNGÖZ % 90

Bütün öğrencilerin bireysel derse devam oranları, yarınki derslerdeki yoklama sırasında öğrenilebilir.

Aydınonat: Modern Uluslararası İktisat Teorisinin Kökenleri

Dr. N. Emrah Aydınonat'ın Modern Uluslararası İktisat Teorisinin Kökenleri: Karşılaştırmalı Üstünlükler, Neo-Klasik Fiyat Teorisi ve Heckscher-Ohlin Teoremi adlı kitabı Ankara'daki (Cebeci) Siyasal Kitabevi (Tel: 0312 424 03 08)tarafından yayınlandı.

Bu kitap UİT dersini almakta olan bütün öğrenciler için yararlı bir ek kaynaktır.

Alternatif Dış Ticaret Teorileri

22 Ekim 2007 günkü UİT dersleri itibariyle, mutlak (Smith) ve karşılaştırmalı (Ricardo, Heckscher-Ohlin) üstünlüklerle ilgili dış ticaret analizlerimizi bitirdik ve standart (neoklasik) dış ticaret teroisine ulaştık. Artık, 26 Ekim 2007'den itibaren, buna alternatif nitelikteki daha yeni dış ticaret kuramlarını ele almaya başlayacağız.

Alternatif dış ticaret teorileriyle ilgili yararlı (zorunlu?) okuma metinleri şunlardır:

• Appleyard & Field (1995): "Alternative Theories of Trade and Intra-Industry Trade" [Teknoloji Açığı, Ürün Döngüsü, Linder, Kemp ve Krugman Modelleri ve Endüstri-içi Ticaret]
• Halil Seyidoğlu (2007): Uluslararası İktisat, İstanbul: Güzem Can, s. 102-114.
• Rıdvan Karluk (1996): Uluslararası İktisat, İstanbul: Beta, s. 95-96. [Linder]
• Erdal M. Ünsal (2005), Uluslararası İktisat, Ankara: İmaj, s. 219-224. [Linder]

Yoksullaştıran Büyüme

Jagdish Bhagwati'nin "yoksullaştıran büyüme" (immiserizing growth) ile ilgili özgün makalesine (okuldaki bilgisayarlardan internete girerek) şu linkten ulaşabilirsiniz: Bhagwati (1958).

Öte yandan, bu teorik makale ile ilgili az sayıdaki ampirik çalışmaya örnek olarak bak.: Sawada (2003). Sawada; literatürde YB diye bilinen ve ancak teorik olarak olanaklı görülen (yani uygulamada pek karşılaşılmayacağı savunulan) durumun aslında 2. Dünya Savaşından sonra özellikle bazı Afrika ve Latin Amerika ülkelerinde 34 farklı dönemde ortaya çıktığını iddia etmektedir.

22.10.2007: "Uluslararası Denge Fiyatının Oluşumu" ve "Dış Ticaret-Büyüme İlişkisi"

22 Ekim 2007 Pazartesi günkü derslerde önce, dönemin geri kalan bölümünde hangi konuların hangi gün ele alınacağı konusundaki tahmin ve planlar hakkında konuşuldu: Ders-Plani.ppt. Daha sonra ise, 6. anlatım dosyası yardımıyla, "uluslararası piyasalarda denge fiyatının oluşumu" (Mill'in teklif eğrileri yaklaşımı ve göreli arz-talep analizi) ve "dış ticaret - büyüme İlişkisi" (Bhagwati'nin yoksullaştıran büyüme yaklaşımı dahil) hakkındaki kuramsal analizler ele alındı.

19.10.2007: Heckscher-Ohlin Teoremi ve Uzantıları

19 Ekim 2007 Cuma günü 11:30-13:20 arasında yapılan iki derste, Heckscher-Ohlin teoremi ve onunla ilgili temel teoremler incelendi: Anlatım Dosyası & Okuma Sorumluluğu.

Stnadart (Neoklasik) Dış Ticaret Teorisi ile ilgili anlatım dosyasının ve okuma metninin sınıfta ayrıca ele alınmayacağı ve ama öğrenciler tarafından mutlaka okunup anlaşılması gerektiği belirtildi.

22 Ekim 2007 Pazartesi günkü derslerde, "Uluslararası Denge Fiyatının Oluşumu" (Teklif Eğrileri ve Dış Ticaret Hadleri) ve "Ticaret-Büyüme İlişkisi" konuları ele alınacak: Anlatım Dosyası.

Geçmişte UİT ve UİP Derslerinin Sınavlarında Sorulan Sorular

1994 yılından bu yana AÜSBF'de verdiğim veya verilmesine ortak olduğum bütün Uluslararası İktisat Teorisi (UİT) ve Uluslararası İktisat Politikası (UİP) derslerinin arasınav ve final sınavlarında sorulan sorulara, Güz 2007 yarıyılında UİT dersini almakta olan öğrenciler UİT ve UİP kısaltmalarına tıklayarak ulaşabilirler.

Bu yıldan itibaren UİT ve UİP derslerinin konuları yeniden düzenlendiğinden (veya başka bir deyişle, eskiden UİP dersinde anlatılan bazı konular artık UİT'de, UİT dersinde anlatılan bazı konular ise UİP derslerinde ele alınacağından), Güz 2007'de UİT dersini alacak öğrencilerin UİP sorularına da bakmaları yararlı olacaktır.

UİT Güz 2007 Ders Sayfası & Tartışma Platformu

İlgili elektronik ziyaretçi istatistiklerine göre, UİT dersini almakta olan 3 (ve 4) İktisat öğrencilerinin, http://kibritcioglu.com/iktisat/uit-guz2007.html adresindeki ders sayfasından neredeyse hiç yararlanmadıkları görülmektedir. Oysa, UİT dersini almakta olan öğrencilerin, bu "blog"un yanı sıra, belirtilen sayfadaki açıklama, kaynak ve bilgilerden de yararlanmaları, dersteki başarıları için mutlaka zorunludur.

Öte yandan, elektronik tartışma platformuna da ilginin "sıfır" düzeyinde olduğu dikkat çekmektedir. Oysa bu platform da, dersi almakta olan öğrenciler için kurulmuştur ve öğrencilerin platforma UİT dersiyle ilgili soru, cevap, haber ve yorumlarıyla aktif katılımı beklenmektedir. (Dersi alan ve gruba üye olan öğrencilerin gönderecekleri emailler benim denetimimden geçtikten sonra diğer üyelere gönderileceği için, attığınız/atacağınız emaillerin üyelere ulaşmasında bazen gecikmeler olabilir. O bakımdan, lütfen, gruba email atarken aynı emaili "galiba bir teknik sorun var, hâlâ listeye dağılmadı" endişesiyle birden fazla kez göndermeyiniz.)

Dünya Ticaretinin Yönü, Büyüklüğü ve Dış Ticaret Teorileri

Dünya ticaretinin yönü, büyüklüğü ve ilgili dış ticaret teorileri hakkında anlatılanlar üzerinde çalışırken içine gireceğiniz araştırma, okuma ve düşünme süreci ile ilgili bazı (yardımcı) sorular "UIT_Guz2007-Ek-1.ppt" dosyasından edinilebilir. Bu slayt dosyasının ilk sayfasında bir özet tablo bulunmaktadır ve 2. sayfadaki sorular bu tablodaki numaralara atıfta bulunularak hazırlanmıştır.

Bu dosyadaki tablo ve soruların, derse çalışan öğrencilerin çabalarını sistematize etmelerinde yararlı olacağını ümit ediyorum.

Söz konusu dosya hakkında, 19 Ekim 2007 Cuma günkü derste de bazı açıklamalar yapılabilir.

15.10.2007: Ricardo'nun Karşılaştırmalı Üstünlükler Modeli & Sektöre Özgü Faktörler Modeli

15 Ekim 2007 Pazartesi günkü iki derste, 3. anlatım dosyasında yer alan bütün konular tamamlandı. Derslerde önce David Ricardo'nun karşılaştırmalı üstünlükler görüşü grafiksel olarak incelendi. Daha sonra ise Sektöre Özgü Faktörler Modeli işlendi. Böylece, gelecek derslerde Heckscher-Ohlin modelini (4. dosya) inceleyebilecek hale geldik.

İlk dersin başında yapılan dönemin 4. kısa sınavında ise, şu iki soru soruldu:

(1) Ricardo’nun karşılaştırmalı üstünlükler modeli, "bölüşüm" meselesini ele almak için uygun değildir. Niçin? Açıklayınız. (40 puan, 2 dak.)

(2) Sektöre-özgü (specific) faktörler (SÖF) modeli aslında bir "kısa dönem" (short run) modelidir. Niçin? Açıklayınız. (60 puan, 2 dak.)

12.10.2007: Bayram Tatili Nedeniyle Ders Yapılmayacak

Ramazan Bayramı nedeniyle, 12 Ekim 2007 Cuma günü ders yapılmayacak. Gelecek dersler, 15 ekim 2007 Pazartesi günü saat 14:30-16:20 arasında.

MS Excel Yardımıyla "Tatilde" UİT Çalışmak İsteyenlere...

Microsoft Excel paket programı yardımıyla Krugman ve Obstfeld'in Uluslararası İktisat kitabındaki belli başlı konulara çalışmak isteyenlere, "Economics in Excel" adlı sayfaya girmelerini ve oradaki konu başlıklarına göre, ilgili MS Word ve MS Excel dosyalarını indirerek kendi başlarına üzerinde çalışmalarını tavsiye ederim.

Örneğin, gelecek hafta derslerimizde ele alacağımız "sektöre özgü faktörler modeli" hakkında çalışmak için Word dosyasını indirip oradaki açıklama, talimat ve sorulara göre Excel dosyası üzerinde çalışabilirsiniz.

Bu öneri; dersi alan bütün öğrenciler için uyulması zorunlu olmamakla birlikte, hem UİT hem de MS Excel çalışmak isteyen hevesliler için çok yararlı bir öneridir. :)

Bhagwati: Serbest Ticaret mi, Korumacılık mı?

Ünlü iktisatçı Jagdish Bhagwati, dün Dünya Ticaret Örgütü'nde bir konferans vermiş. Konferansta dağıtılan kısa makaleye buraya, sunuşuyla ilgili ses kaydına ise buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz. (Özellikle, ileride yurt dışında iktisat master'ı/doktorası yapmayı düşünenlerin bu kaydı dinlemeleri çok yararlı olabilir!*) Konferansın başlığı "The consensus for free trade among economists — has it frayed?" imiş.

Bhagwati'nin, 2004 yılında yayınlanan "In Defense of Globalization" adlı ünlü kitabının geçen ay yeni baskısı yapıldı. Öte yandan, çok yakında piyasaya "Termites in the Trading System: How Preferential Trade Agreements are Undermining Multilateral Free Trade, and Terrified by Trade: The Paradox of Protectionism in the United States" adıyla yeni bir kitabı daha çıkacakmış. Dünkü konferansı da doğal olarak bu iki kitaptaki temel soruyla ilgili: İktisatçılar arasında serbest ticaret hakkında var olan uzlaşma sona mı erdi?

* İktisadi büyüme konulu benzer bir ses kaydı için ise şuraya tıklayabilirsiniz: Paul Romer.

8.10.2007: Adam Smith'ten David Ricardo'ya Dış Ticaret Teorisi

8 Ekim 2007 Pazartesi günkü iki derste, 3. anlatım dosyası yardımıyla, önce Adam Smith'in mutlak üstünlükler görüşü ve "artık kapağı" yaklaşımı (ek kaynak) ele alınıp David Ricardo'nun karşılaştırmalı üstünlükler görüşüne geçildi.

15 Ekim 2007 Pazartesi günkü derslerde ise, Ricardo'nun dış ticaret modeli tamamlanıp Sektöre Özgü Faktörler Modeli ve Heckscher-Ohlin modeli'ne (4. slayt dosyası) geçilecek.

8 Ekim'deki ilk dersin başında yapılan kısa sınavda, şu iki soru soruldu:

(1) David Ricardo, İngiltere için “serbest ticaret”ten yana mıydı? Niçin? Açıklayınız. (60 puan, 5 dak.)

(2) Serbest ticaret, ülkelerin tüketim olanaklarını niçin ve nasıl genişletir? Şekil yardımıyla açıklayınız. (40 puan, 5 dak.)

5.10.2007: Erken Dış Ticaret Teorileri ve Adam Smith

5 Ekim 2007 Cuma günkü iki derste, 3. anlatım dosyası yardımıyla, önce merkantilistler ve fizyokratların dış ticaret teorisi ve politikasına katkıları tartışıldı, daha sonra ise, Adam Smith'in dış ticaret ile ilgili görüşleri (ek kaynak) ele alınmaya başlandı. 8 Ekim 2007 Pazartesi günkü derslerde, Adam Smtih'in mutlak üstünlükler görüşü ve ve artık kapağı yaklaşımı ele alınıp Ricardo'nun karşılaştırmalı üstünlükler görüşüne geçilecek.

1.10.2007: Çekim Modeli & URG

1 Ekim 2007 Pazartesi günkü derslerde önce dönemin 2. kısa sınavı yapıldı. Kısa sınavda şu sorular soruldu:

(1) "Çekim modeli" (gravity model) nedir? Ne amaçla geliştirilmiştir? Modeli kullanan iktisatçıların temel bulguları nelerdir? Özetleyiniz. (66 puan, 6 dak.)

(2) Merkantilistler ile fizyokratların dış ticaret (politikaları) hakkındaki görüş ve yaklaşımlarını kısaca karşılaştırıp özetleyiniz. (34 puan, 4 dak.)

Daha sonra ise, "Çekim Modeli" başlıklı konu iki öğrenci (Melek Görmezoğlu & Melek Babahanoğlu) tarafından anlatıldı. Kalan sürede, 3. anlatım dosyasındaki konulara geçilip "uluslararası rekabet gücü" kavramı üzerinde duruldu.

5 Ekim 2007 Cuma günkü derslerde, 3. dosyadaki konular üzerinde çalışılacak.

28.9.2007: Küreselleşme, Bütünleşme ve Dünya Ticareti Hakkında Bazı Gözlemler

28.9.2007 Cuma gününden itibaren, 217 numaralı salondaki derslerin 226 numaralı sınıfta yapılmasına başlandı.

Derslerde, ilk anlatım dosyasındaki (UIT_Guz2007-01.ppt) konular tamamlandı. Derste verilen ödeve göre, öğrencilerin 2006 yılı için 87. slayttaki gibi bir tabloyu hazırlamaları bekleniyor. Bu gönüllü ödevin en son teslim tarihi 5.10.2007 (Cuma, 13:20). Hazırlanack tablonun altında açık biçimde kaynak belirtilmesi gerekiyor. ("Kaynak gösterme" konusunda zorlanıyorsanız, fikir ve bilgi almak için buraya tıklayabilirsiniz.)

1.10.2007 Pazartesi günkü ilk derste, ikinci dosya yardımıyla "Çekim Modeli" konusu ele alınacak. Konuyu gönüllü iki öğrenci anlatacak. İkinci derste ise, "uluslararası rekabet gücü" (URG) konusu kısaca ele alınıp üçüncü slayt dosyasındaki konuların işlenmesine başlanacak.

24.9.2007: UİT ve UİP Ders Konuları

24 Eylül 2007 Pazartesi günkü iki derste, UİT ve UİP derslerinin kapsamları açıklandı: UIT_Guz2007-01.ppt. Özellikle, bu iki dersi veya birini tekrar edecek olanların, konu kapsamlarında bu yıl yapılacak değişikliklere çok dikkat etmeleri gerektiği bir kez daha vurgulandı. Öğrencilerin okuma sorumlulukları anımsatıldı. Ayrıca, öğrencilerin e-mail gruplarına bir an önce üye olmaları ve öğrenci formlarını bir an önce doldurup teslim etmeleri gerektiği belirtildi.

İkinci dersin başında yapılan quizde şu sorular soruldu:

(1) Mark Dean ve Maria Sebastia-Barriel’e (2004) göre, 1980-2002 döneminde dünya mal ticareti dünya çıktısından niçin daha hızlı artmıştır? Özetleyiniz. (34 puan, 5 dk.)

(2) "Tüketici fazlası" ile "talep fazlası" arasında fark var mıdır? Niçin? Nasıl? Ne ölçüde? Şekil de çizerek açıklayınız. (33 puan, 4 dk.) [Dikkat: Bu iki kavramdan niçin bir Uİ dersinde söz edildiğini düşününüz!]

(3) "Uluslararası rekabet gücü" (URG) ile "mutlak üstünlükler" kavramları arasındaki benzerlik ve farklılıkları açıklayınız. (33 puan, 5 dk.)

Bu tür quizlerin ileriki haftalarda da uygulanacağına dikkat çekildi.

28 Eylül 2007 Cuma günkü derslerde, ilk slayt dosyasındaki konular tamamlanıp ikinci dosyaya geçilmesi planlanıyor: UIT_Guz2007-02.ppt. Bu dosyadaki "Çekim Modeli" (Gravity Model) konusu, gönüllü iki öğrenci tarafından anlatılacak.

21.9.2007: UİT'ye Giriş

21 Eylül 2007 Cuma günü saat 11:30-13:20'de yapılan iki UİT dersinde, derse ve uluslararası iktisat konularına giriş yapıldı: UIT_Guz2007-01.ppt. 24 Eylül 2007 Pazartesi günkü derslerde, Uİ'a giriş açıklamalarına devam edilecek ve iki yarıyıllık ders konuları özetlenecek.

Cuma günkü derslerde, ayrıca, öğrencilerin üye olması gereken email gruplarından (uit-ikt337 & uip-ikt302) ve Eylül ayı içinde doldurup bana teslim etmeleri gereken öğrenci tanıtım formlarından (ogreform.pdf) da söz edildi.

Yapılan yoklamaya 45 öğrenci katıldı ve yoklamada, dersi alması gereken 97 öğrenciden 48'inin ders ilk kez alacakları anlaşıldı. Yoklamaya imza atan 45 öğrenciden 28'inin dersi ilk kez aldığı, 17'sinin ise en az 2. kez tekrarladığı görüldü. Bu istatistikler, maalesef, öğrencilerin, henüz dönem başı olmasına rağmen derse karşı ne derece ilgisiz ve isteksiz olduklarının açık bir göstergesi olarak dikkat çekiyor. Eğer bu ilgisizlik ve sorumsuzluk sürecek olursa, dönem sonundaki olası başarısızlığın şaşırtıcı olmayacağı çok net bir biçimde göze batıyor.

17.9.2007: Güz 2007'nin İlk UİT Dersleri Yapıldı

Güz 2007 yarıyılının ilk iki UİT dersi 17.9.2007 Pazartesi günü saat 14:30-16:20 arasında yapılmış ve bu derslerde, öğrencilere hem bazı genel tavsiyelerde bulunulmuş, hem de dersin tanıtımı yapılmaya ve UİP dersiyle yoğun bağlantısı açıklanmaya başlanmıştır. Bu giriş niteliğindeki anlatım, 21.9.2007 Cuma günkü iki derste de sürecektir.
17 ve 21 Eylül 2007 tarihindeki ders anlatım dosyalarına şu adresten ulaşılabilir: UIT_Guz2007-01.ppt. Söz konusu ders dosyasına ulaşım için öğrencilere gerekecek kullanıcı adı ve şifreler de bu derslerde dağıtılmıştır.

17 Eylül derslerine, UİT dersini alması gereken 90 lisans öğrencisinden yalnızca 23'ünün katıldığı görülmüş ve bu 23 kişiden sadece 9'unun dersi ilk kez alacak gruptan olduğuna dikkat çekilerek, yönetmeliğe göre derslere devam zorunluluğunun bulunduğunun altı açıkça çizilmiştir.

Derslerde, ayrıca, öğrencilerin ilk haftalarda yapması gereken bazı zorunlu hazırlık ve başvurular da açıklanmaya başlanmıştır. Derse katılan 23 öğrenciye; ders planı, anlatım slaytları ve okuma kaynakları zaten belli/hazır olduğu için, dersin öğretim üyesinin sınıfta söylemesini beklemeden, http://kibritcioglu.com/iktisat/uit-guz2007.html adresindeki plana göre şimdiden derse hazırlanmaya başlamaları önemle tavsiye edilmiştir.

Güz 2007 Yarıyılı UİT Derslerinde Kullanılacak Anlatım Dosyaları

UİT derslerinde Güz 2007 yarıyılında kullanılacak anlatım dosyalarının ilk versiyonları şunlardır:

• UIT_Guz2007-01.ppt: Genel Giriş: Dersin Konu, Amaç ve Planı
• UIT_Guz2007-02.ppt: Çekim Modeli: Dış Ticaretin Olası Belirleyicilerine Genel Bakış
• UIT_Guz2007-03.ppt: URG Kavramı ve Smith, Ricardo ve SÖF Modelleri
• UIT_Guz2007-04.ppt: Heckscher-Ohlin Modeli
• UIT_Guz2007-05.ppt: Standart Dış Ticaret Modeli
• UIT_Guz2007-06.ppt: Teklif Eğrileri ve Dış Ticaret Haddi
• UIT_Guz2007-07.ppt: Alternatif Dış Ticaret Kuramları
• UIT_Guz2007-08.ppt: Uluslararası İşgücü Hareketleri
• UIT_Guz2007-09.ppt: Uluslararası Uzun-Vadeli Sermaye Hareketleri
• UIT_Guz2007-10.ppt: Dış Ticaret Politikası (DTP)Araçları
• UIT_Guz2007-11.ppt: DTP Araçlarının Etkileri (1)
• UIT_Guz2007-12.ppt: DTP Araçlarının Etkileri (2)
• UIT_Guz2007-13.ppt: Korumacılığın Politik İktisadı
• UIT_Guz2007-14.ppt: Uluslararası Ekonomik Bütünleşme
• UIT_Guz2007-15.ppt: Para Birliği

Bu anlatım slaytlarının sıra, konu, kapsam ve bileşiminde ileriki haftalarda değişiklik ve iyileştirmeler yapılabilir. Yukarıdaki dosyaların konularından ve UİT ders sayfasındaki konu başlıklarından da görüleceği üzere, bu dersi geçen yıllarda almış olanların bu yıl farklı bir konu bileşimiyle karşılaşacakları açıktır. O bakımdan, dersi tekrarlayacak öğrencilerin bu yılki bütün UİT derslerine mutlaka düzenli katılmaları kendi başarıları açısından son derece önemlidir.

Zorunlu Araştırma ve Okuma Ödevleri

Güz 2007 yarıyılında okutulacak UİT dersini alacak bütün öğrencilerin 17.-28 Eylül 2007 tarihlerindeki dersler için şu zorunlu araştırma ve okuma kaynaklarını okumuş olmaları (şimdiden okumaya başlamaları) kendileri açısından çok yararlı olacaktır:

• Dünya Ticareti Niçin Dünya Hasılasından Daha Hızlı Arttı?
  Okuma: Dean, M. ve M. Sebastia-Barriel (2004): “Why has world trade grown faster than world output?”, Bank of England Quarterly Bulletin, 44 (3): 310-320.
• Çekim Modeline Göre Uluslararası Ticaretin Belirleyicileri?
  Okuma: Krugman, P. ve M. Obstfeld (2006): “World Trade: An Overview”, International Economics, s.10-22.
• Uluslararası Rekabet Gücü: Tanım, Farklar, Belirleyiciler? Okuma: Kibritçioğlu, A. (1996): “Uluslararası Rekabet Gücü’ne Kavramsal Bir Yaklaşım”, MPM Verimlilik Dergisi, 96/3: 109-122.
• Merkantilistler ve Fizyokratlarda Dış Ticaretin Önemi? Okuma: Kibritçioğlu, A. (ed.) (1996): “Merkantilistler ve Fizyokratların Dışticaret İle İlgili Görüşleri: Özet Bir Bakış”, Uluslararası (Makro)İktisat, Bölüm 3, s. 25-30.
  

Güz 2007 Yarıyılındaki UİT Dersi Hakkında

Güz 2007 yarıyılında 17.9.2007 Pazartesi gününden itibaren AÜSBF 3 İktisat sınıfı öğrencilerine Aykut Kibritçioğlu tarafından verilecek "Uluslararası İktisat Teorisi" (UİT) dersiyle ilgili ana sayfaya şu adreslerin herhangi birinden ulaşılabilir:

• http://kibritcioglu.com/iktisat/uit-guz2007.html
• http://politics.ankara.edu.tr/~kibritci/uit-guz2007.html

UİT dersinin bir devamı olarak Bahar 2008 yarıyılında okutulacak "Uluslararası İktisat Politikası" (UİP) dersiyle ilgili ayrıntılı bilgilere ise şu adreslerin herhangi birinden ulaşılabilir:

• http://kibritcioglu.com/iktisat/uip-bahar2008.html
• http://politics.ankara.edu.tr/~kibritci/uip-bahar2008.html

UİT dersinden sonra gelecek yarıyılda UİP dersini de alacak olan İktisat Bölümü öğrencilerinin her iki ders sayfası ve duyurularını da şimdiden izlemeye başlamaları derslerdeki başarılarına olumlu katkıda bulunacaktır.

UİT dersleri, projektör yardımıyla slayt dosyaları kullanılarak anlatılacak, derslerde ve yukarıdaki adreste önerilen kaynaklardan her öğrencinin okumalar ve ek araştırmalar yapması gerekecektir. Slayt dosyaları ve bazı okuma kaynaklarına bu sayfadaki duyurulardan ve yukarıdaki ders sayfasından linkler aracılığıyla ulaşılacaktır. Şu an için hazır olan ve ilk 2-3 hafta derslerinde kullanılacak olan ders anlatım dosyaları üç tanedir:

• UIT_Guz2007-01.ppt: Genel Giriş: Dersin Konu, Amaç ve Planı
• UIT_Guz2007-02.ppt: Çekim Modeli: Dış Ticaretin Olası Belirleyicilerine Genel Bakış
• UIT_Guz2007-03.ppt: URG Kavramı ve Smith, Ricardo ve SÖF Modelleri

Diğer slayt dosyaları da, hazır olduğunda bu sayfadan ilan edilecek, ilgili dosyalara ulaşabilmek için öğrencilere gerekecek kullanıcı adı ve şifreler, 17.9.2007 günkü UİT derslerinde öğrencilere verilecektir.

Başarı Notu Beklentileri ve Gerçekleşmeler

UİT dersiyle ilgili olarak yapılan öğretimi değerlendirme anketine göre dersi alan öğrencilerden ankete katılan 44'ünün final sınavı öncesindeki başarı notu beklentileri ile, dönem sonunda final sınavına giren 120 öğrencinin ulaştıkları genel başarı puanlarının karşılaştırması (44 ve 120 öğrencinin yüzdeleri olarak) aşağıda sunulmuştur:

• 85-100 puan: Başarı Notu Beklentisi % 20.5 - Başarı Notu Gerçekleşmesi % 19.2
• 70-84 puan: Başarı Notu Beklentisi % 38.6 - Başarı Notu Gerçekleşmesi % 20.8
• 60-69 puan: Başarı Notu Beklentisi % 29.5 - Başarı Notu Gerçekleşmesi % 18.3
• 59 puan ve altı: Başarı Notu Beklentisi % 11.4 - Başarı Notu Gerçekleşmesi % 41.7

Dikkat: "Başarı puanı", "final sınavı notu" değildir; genel geçme notudur.

UİT Dersi (Güz 2006) Öğretimi Değerlendirme Anketi Sonuçları

UİT dersiyle ilgili olarak AÜSBF Öğrenci İşleri Müdürlüğü'nün dersi alan İktisat Bölümü öğrencileri arasında yarıyıl sonunda yaptığı öğretimi değerlendirme anketinin sonuçlarına buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Fakülte çapında yapılan anketlerin sonuçlarına göre, SBF ortalaması 81.06 puan, bu dersin toplam puanı ise 90.5 olmuştur. Gelecek yarıyılda daha da iyi bir iletişim kurabilmemiz, UİP dersinden daha çok yararlanabilmeniz ve daha yüksek bir genel başarı düzeyine ulaşabilmemiz dileğiyle, hepinize güzel bir Bahar 2007 yarıyılı dilerim.

Güz 2006'da Verilen UİT Dersini En Başarılı Notlarla Tamamlayan 76 Öğrenci

Güz 2006 yarıyılında toplam 135 öğrencinin aldığı UİT dersini en başarılı notlarla tamamlayan 76 öğrencinin sıralaması aşağıda sunulmuştur:

1 03080316 ÖZGE HAN
2 03080350 HAVVA DİDEM SAYGI
3 03080320 FUNDAGÜL BACI
4 03080313 ŞULE MERİH KALECİ
5 01080312 ÜNSAL OZAN KAHRAMAN
6 03080306 FİLİZ KÖROĞLU
7 03080003 ÖZLEM TEZER
8 04080087 MUSTAFA İLKER ÇAVUŞOĞLU
9 03080311 FATİH SARI
10 04080150 GİZEM GÜMÜŞ
11 04080094 URAS ÇELİK
12 04080108 ALİ DEMİRELLER
13 05080329 RAMAZAN TURAN
14 02080354 DENİZ İLKE MUSLU
15 03080339 SEVAL YURTCU
16 04080347 DAMLA ÜNVER
17 04080337 BEKİR CAN USLU
18 04080454 FERAY ELDENİZ
19 03080325 UFUK TUNA EKMEN
20 03080356 HİKMET OKUR
21 03080330 GAMZE ŞİLAN ŞAHİN
22 03080338 HASAN ÖZMEN
23 02080309 MUSTAFA GÜCÜKTURALI
24 03080374 EMRAH LAFCI
25 02080329 MUSTAFA ŞEVKİ VARİŞ
26 04080362 İREM YENDİ
27 04080244 VOLKAN ÖZ
28 04080326 HÜSNE SEDA TUNUSLUOĞLU
29 03080359 SELEN AÇARI
30 03080329 MUSTAFA KARAN
31 04080136 BEGÜM ERTUNÇ
32 04080288 MÜNİRE SEVİNÇ
33 97080318 İNANÇ BANKOĞLU
34 03080305 MELEK KAHRAMANER
35 03080304 SELÇUK ŞEN
36 03080355 PINAR ARIKAN
37 03080307 NURETTİN ALTAYLI
38 97080343 SEVİL GÜRSUL
39 01080348 SERKAN ÜRERSOY
40 03080346 EMRE DEMİR
41 02080321 ELİF KARA
42 04080205 HÜSEYİN KIRMIZI
43 03080323 UĞUR TOPCU
44 03080336 ZEKİ AVCI
45 03080362 MUSTAFA DURKUT
46 03080314 EMRE GÜNEŞ
47 03080347 ELİF BİROL
48 04080222 GAMZE GÜL KUTSAL
49 04080139 ASLI GÖKÇE FIRATLI
50 04080459 AYGÜN KIVILCIM KARAMANOĞLU
51 03080345 EDA GÜL
52 04080050 ALİ BALTA
53 04080345 SAMİ CİHAN ÜNAL
54 00080314 OGUZHAN CANGIR
55 03080358 BURCU ŞENGÜN
56 02080365 BOLORTUYA BAYARMAGNAI
57 03080340 ZEYNEL ERTAN ONAT
58 03080342 MERT GÜNEL
59 02080318 AYŞENUR AYKUT
60 01080344 AHMET AYDINLI
61 03080333 ALPER ERGEN
62 03080360 ÜMİT ASLAN
63 03080357 ÇAĞLA TANDOĞAN
64 03080326 MEHMET ZAHİT YILMAZ
65 01080377 NiHAD BABAYEV
66 00080366 DANIYAR BIZHUMANOV
67 03080324 TÜBA ARICI
68 03080337 CAFER TAYYAR POLAT
69 03080348 MUHAMMED M. ÖZTÜRK
70 02080347 TARIK ALKAN
71 03080322 AYTAÇ AYGÜN
72 99080349 AYSE KIRIT
73 03080318 FUNDA YILDIRIM
74 03080343 MAHMUT İLKER ERBASAN
75 02080315 NİLÜFER TAŞKAN
76 94080393 SERKAN ÜNAL

Dikkat: Bu duyurudaki bilgiler "resmî" değildir; resmî bilgiler (notlarınız) sizlere ayrıca SBF Not İşleri tarafından duyurulacaktır.

UİT Final Sınavı İstatistikleri

Genelde Güz 2006'da verilen UİT dersiyle ve özelde 20.1.2007 Cumartesi günü yapılan UİT sınavıyla ilgili kesinleşen bazı istatistikler aşağıda sunulmuştur:

Dersi Alan Öğrencilerin Sınıflara Göre Dağılımı:

• 2 İktisat: 1 öğrenci
• 3 İktisat: 73 öğrenci
• 4 İktisat: 61 öğrenci
• Toplam: 135 öğrenci

Dersi Alan 135 Öğrencinin UİT Dersini Kaçıncı Kez Aldıkları:

• Dersi 1. Kez Alanlar: 61 öğrenci
• Dersi 2. Kez Alanlar: 46 öğrenci
• Dersi 3. Kez Alanlar: 15 öğrenci
• Dersi 4. Kez Alanlar: 7 öğrenci
• Dersi 5. Kez Alanlar: 2 öğrenci
• Dersi 6. Kez Alanlar: 1 öğrenci
• Hakkında Bilgi Olmayanlar: 3 öğrenci

Sınavlara Girenlerin/Girmeyenlerin Toplam Sayıları:

• Arasınava Girenler: 117 öğrenci
• Arasınava Girmeyenler: 18 öğrenci
• Final Sınavına Girenler: 120 öğrenci
• Final Sınavına Girmeyenler: 15 öğrenci
• İki Sınava da Girmeyenler: 13 öğrenci

Eski Not Sistemine Göre Ders Alanların Durumu:

• Dersi Alanlar: 87 öğrenci
• Finale Girenler: 76 öğrenci
• Finalde Geçenler: 53 öğrenci
• Finale Girmeyenler: 11 öğrenci
• Kalanlar (Toplam): 34 öğrenci
• Finalde Geçme Oranı: % 69.7

Yeni Not Sistemine Göre Ders Alanların Durumu:

• Dersi Alanlar: 48 öğrenci
• Finale Girenler: 44 öğrenci
• Finalde Geçenler: 23 öğrenci
• Finale Girmeyenler: 4 öğrenci
• Kalanlar (Toplam): 25 öğrenci
• Finalde Geçme Oranı: % 52.3

Dersi İlk Kez Alanların Başarısı:

• İlk Kez Alanlar (Toplam): 61 öğrenci
• Finale Girenler: 54 öğrenci
• Geçenler: 27 öğrenci
• Geçenlerin Yüzdesi (Toplama Göre): % 44.3
• Geçenlerin Yüzdesi (Finale Girenlere Göre): % 50.0

Dersi Tekrarlayanların Başarısı:

• İlk Kez Alanlar (Toplam): 74 öğrenci
• Finale Girenler: 66 öğrenci
• Geçenler: 49 öğrenci
• Geçenlerin Yüzdesi (Toplama Göre): % 66.2
• Geçenlerin Yüzdesi (Finale Girenlere Göre): % 74.2

Dersi İlk Kez Alan ve Tekrarlayanların Genel Başarısı:

• Dersi Alan Bütün Öğrenciler (Toplam): 135 öğrenci
• Finale Girenler: 120 öğrenci
• Geçenler: 76 öğrenci
• Geçenlerin Yüzdesi (Toplama Göre): % 56.3
• Geçenlerin Yüzdesi (Finale Girenlere Göre): % 63.3

UİT Arasınav ve Final Sınavı Not Ortalamaları:

• Arasınava Giren 117 Öğrencinin Not Ortalaması: 44
• Fina Sınavına Giren 120 Öğrencinin Not Ortalaması: 61
• Final Sınavında Geçen 76 Öğrencinin Not Ortalaması: 76

UİT dersine devam istatistikleri için buraya tıklayınız.

Dikkat: Yukarıdaki istatistiklerde; final sınavında doğrudan geçmek için gerekli notu (yani yeni sisteme göre en az 70; eski sisteme göre ise en az 60-68) alamayan, ama aldığı final notu gereği (50 gibi) hâlâ ortalamadan geçebilme olasılığı bulunan 17 öğrencinin durumu, başarısız olarak kabul edilmiştir.

Not: Bu duyurudaki bilgiler "resmî" değildir; resmî bilgiler (özellikle notlarınız) sizlere ayrıca SBF Not İşleri tarafından duyurulacaktır.

UİT Dönem Sonu Sınavı

UİT dersinin final (dönem sonu) sınavı 20 Ocak 2006 Cumartesi günü saat 12:00'da yapılacaktır.

Sınava katılacak bütün öğrencilerin yanlarında kendi kişisel kullanımları için birer hesap makinesi (dört işlem yapabilen) ve cetvel bulundurmaları gerekmektedir. Sınav sırasında öğrenciler arasında hesap makinesi ve/veya cetvel alış-verişi yapılması kesinlikle yasak olacaktır. Ayrıca, sınava gelirken cep telefonu getirilmemesi veya getirilmişse sınav sırasında tamamen kapalı tutulması gerekmektedir. (Sınavda cep telefonunuzun hesap makinesi özelliğinden (varsa) yararlanmanız mümkün olmayacaktır!) Herkesin, kendileri için ilan edilen sınıfta sınava girmesi, kargaşayı ve yanlış anlamaları önleyecektir.

Sınav Salonları:

• 226: 97-318 - 03-343 numaralı öğrenciler
• 227: 03-346 - 05-329 numaralı öğrenciler

UİT Sınavının Biçimi Hakkında

20.1.2007 Cumartesi günü saat 12:00 - 13:35 arasında yapılacak sınav, büyük bir olasılıkla, şu örnek soru kağıdındakine benzer bir formatta yapılacaktır: Soru Kağıdı (Sorular hariç!).

Lütfen, vakitten kazanmak ve soru tercihlerinizi hatasız ve bilinçli yapmak için, linkteki kağıdı çok dikkatle okuyunuz. Özellikle, sınav telaşıyla okumaya yeterince vakit ayır(a)madığınız "Açıklama, Beklenti, Dilek ve Öneriler" kısmını şimdiden iyice okuyup "anlayınız". Böylelikle, sınavdaki başarı şansınızın yükseleceğini ümit ediyorum.

Son olarak; sınavda seçimlik sorularla karşılacak olmanıza rağmen, sınav hazırlıklarınızda, kesinlikle konu seçimi yapmamanızı (yani Rus ruleti oynamamanızı!) öneririm!

Final Sınavı İçin Hava Durumuna Dikkat!

20.1.2007 Cumartesi günü saat 12:00 - 13:35 arasında yapılacak UİT final sınavına girecek öğrencilerin, Cuma akşamından Cumartesi günü öğleden sonraya dek Ankara'da (yoğun) kar yağacağına ilişkin uyarıları dikkate almalarını ve sınava geç kalmamak için zamanında yola çıkmalarını öneririm.

Hava durumu tahminleri için:

• Devlet Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün Tahminleri
• weather.com'un tahmini

Güz 2006 Derse Devam Yüzdeleri

3 ve 4 İktisat sınıfından toplam 136 öğrencinin Güz 2006 yarıyılında aldığı UİT derslerinin yapıldığı 25 ders gününde sınıfta yapılan yoklamalar itibariyle öğrencilerin derse devam yüzdeleri dersi alan bütün öğrenciler (136 öğrenci) ve dersi ilk kez alan öğrenciler (61 öğrenci) itibariyle yukarıda ayrı ayrı gösterilmiştir. Bu genelde düşük ve istikrarsız devam yüzdesinin UİP dersinde iyileşeceğini ümit ediyorum.

ÇOK ÖNEMLİ: "UİT Final Sınavının Tarihi Değiştirildi!"

Daha önce UİT dersinin final (dönem sonu) sınavının 10 Ocak 2007 Çarşamba günü saat 11:30'da yapılacağı duyurulmuştu. Ancak, sınav gün ve saatlerindeki bazı çakışmalar ve sıkışıklıklar nedeniyle, dersi almakta olan öğrencilerin bir kısmının yaptığı başvuru üzerine sınav 20 Ocak 2006 Cumartesi günü saat 12:00'a alınmıştır. Önemle duyurulur!

29.12.2006: Döviz Kurlarına Finans Piyasası Yaklaşımları

Güz 2006 döneminin son iki dersinde, son slayt dosyası kullanılarak, basit parasalcı yaklaşım, Dornbusch modeli, portföy dengesi modeli ve sterilizasyon politikası konuları ele alındı.

25.12.2006: Esnek Kurların Oluşumu

25.12.2006 Pazartesi günkü üç derste, önceki dersten yarım kalan konu tamamlandıktan sonra, esnek kurlar sisteminde döviz kurunun niye değiştiğine ilişkin akım yaklaşım ile satınalma gücü ve faiz haddi pariteleri konuları incelendi.

22.12.2006: Döviz Kuru Kavramı ve Sabit Kurlarda Devalüasyonun Etkileri

22.12.2006 Cuma günkü iki derste, önce döviz kuru kavramı üzerinde ayrıntılı biçimde duruldu. Daha sonra ise, sabit döviz kurları sisteminde bir devalüasyonun cari hesap dengesini iyileştirme olasılığı hakkındaki temel iktisadi analiz yöntemleri üzerinde durulmaya başlandı:

• Esneklikler, Marshall-Lerner Koşulu ve J Eğrisi,
• Emme (absorbtion) yaklaşımı ve
• Ödemeler dengesine parasal yaklaşım (MABP).

Bu konuların Pazartesi günkü derslerde tamamlanması ve esnek kurkarda kur oluşumu modellerine geçilmesi planlanıyor.

"Döviz Kurları" Hakkında Okuma Kaynakları

22, 25 ve 29 Aralık 2006 günlerinde yapılacak UİT derslerinde, dönemin son anlatım dosyasındaki (UIT_Guz2006-12.ppt) konular ele alınacaktır. Döviz kurlarıyla ilgili bu dosyadaki konuları daha iyi anlayabilmek için, dersi alan bütün öğrencilerin şu kaynakları okuması önemle tavsiye olunur:

• Kibritçioğlu (1996: Böl. 10)
• Melvin (1989: Bölüm 9 ve Bölüm 10)
• Seyidoğlu (1994: esneklikler)
• Kibritçioğlu (1996), 11. Bölüm'den alıntı: "Emme (absorption) Yaklaşımı ve Bazı Uzantıları"
• Kibritçioğlu (1996), 11. Bölüm'den alıntı: "Küçük ve Açık Ekonomilerin Temel Özellikleri"

UİT Dersi Mazeret Sınavı

17.11.2006 tarihinde yapılan UİT arasınavına giremeyen ve mazereti Fakülte yönetimince kabul edilen öğrencilerin mazeret sınavı, (12.12.2006 Salı günü değil !) 18 Aralık 2006 Pazartesi günü saat 15:45'te Prof. Dr. Aykut Kibritçioğlu'nun odasında sözlü olarak yapılacaktır.

18.12.2006: Döviz Piyasası, Uluslararası Para Sistemi ve Kur/Rezerv/Kambiyo Politikaları

18 Aralık 2006 Pazartesi günkü üç derste, (1) Ödemeler dengesi ile döviz piyasası ilişkisi ve döviz kurları, (2) Uluslararası Para Sistemi (altın standardı, Bretton Woods (BW) sistemi, esnek kurlara geçiş ve liberalizasyon ve 2. BW sistemi), (3) Döviz kuru - rezerv politikası bileşimleri ve (4) Döviz kuru sistemleri konuları ele alınarak, 11. slayt dosyasındaki konular tümümyle tamamlanmış oldu. Öğrencilerin, altın standardı ve BW sisteminin tarihçesi, işleyişi ve çöküş sebeplerini ayrıca okumaları özellikle tavsiye edildi.

22 Aralık 2006 Cuma günkü iki derste, döviz kuru konulu ayrıntılı anlatım dosyasına (UIT_Guz2006-12.ppt) geçilmesi planlanıyor. Bu slayt dosyasında yer alan ve Aralık ayı sonuna kadar tamamlanamayan konular olursa, onların "Uluslararası İktisat Politikası" (UİP) dersinde ele alınması düşünülüyor.

"Uluslararası Para Sistemi" Hakkında Kaynaklar

Uluslararası para sistemi (UPS), ülkelerin uygulamaya koydukları para ve döviz kuru düzenlemelerinin oluşturduğu bir kurumlar kümesidir. Uluslarararası karşılıklı ekonomik bağımlılık kanalları ise, bu uluslararası para sistemine bağlıdır.

18 Aralık 2006 Pazartesi günkü derslerimizde ele alacağımız konulardan olan "UPS: Geçmişi, Evrimi ve Bugünü" hakkında önerilen zorunlu okuma kaynakları şunlardır:

• Krugman & Obstfeld (2006: Bölüm 18 ve KÇ)
• van Marrewijk (2004: Bölüm 5, yani s. 94-113)
  
  

15.12.2006: Makroekonomi ve Ödemeler Dengesi

15 Aralık 2006 Cuma günkü ilk derste, makroekonomik ilişkilerin ve gelişmelerin anlaşılması ve yorumlanmasına ilişkin olarak Makro-Iliskiler.ppt isimli slayt dosyası kullanılarak bazı açıklama ve yorumlar yapıldı. İkinci derste ise, UIT_Guz2006-11.ppt isimli slayt dosyasının 31. sayfasındaki "uluslararası net borçluluk" kavramı (NFL > 0) üzerinde duruldu. Daha sonra ise, Türkiye ve ABD'nin ödemeler dengesindeki belli başlı gelişmelere grafikler yardımıyla (slayt 32-50) dikkat çekildi.

İki konuya öğrencilerin kendilerinin çalışması gerektiği vurgulandı:

1. Ödemeler dengesiyle ilgili "çift-kayıtlı muhasebe sistemi" (slayt 51-57) hakkında özellikle Schmitt-Rink & Bender (1992) ve Fieleke (1996) okunmalı. Çeşitli Uİ ders kitaplarındaki ödemeler dengesi kayıt örneklerinin okunması ve eski sınav sorularına (UİT ve UİP) bakılması da yararlı olabilir.
2. Sermaye hesabının (NCM) aslında (merkez bankası dışındaki ekonomik aktörlerin) dış yükümlülük (FL) ve dış varlık (FA) artış ve azalışlarının bir "net sonucu" (dNFL) olduğunu vurgulayan slayt 58-68'in de mutlaka okunması gerekiyor.

18 Aralık 2006 Pazartesi günkü üç derste, 69. slayttan başlayarak şu konuların incelenmesi ve böylece en geç 22 Aralık 2006 Cuma günü son slayt dosyasına (UIT_Guz2006-12.ppt) geçilmesi planlanıyor:

1. Ödemeler Dengesi ile Döviz Piyasası İlişkisi ve Döviz Kurları (slayt 69-75),
2. Uluslararası Para Sistemi (slayt 76-97),
3. Döviz Kuru-Rezerv Politikası Bileşimleri (slayt 98-113) ve
4. Döviz Kuru Sistemleri (slayt 114-126).

Yoklamalar, Derse Devam ve Final Sınavı

11 Aralık 2006 Pazartesi günkü dersler itibariyle, dersi almakta olan bütün öğrencilerin UİT dersine devam oranlarına buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz. Ocak 2007'de yapılacak olan UİT final sınavına girebilmek için (dersi ilk kez almakta olan öğrencilerin) dönem boyunca en az % 70 oranında devam etmiş olmaları gerekmektedir.

11.12.2006: Ödemeler Dengesinin Bileşenleri ve Döviz-Para-Mal Piyasası İlişkileri

11 Aralık 2006 Pazartesi günkü derslerde önce, geçen Cuma günkü derslerin bitiminde dersimizle hiç ilgisi olmayan birisi tarafından yaratılan tatsızlık hakkında bir değerlendirme yapıldıktan sonra, UIT_Guz2006-11.ppt isimli slayt dosyası kullanılarak ödemeler dengesi konusunun işlenmesine devam edildi. Özellikle ÖD'nin alt hesap grupları incelendi ve eski-yeni sermaye hesabı tanımları karşılaştırıldı.

Ayrıca, derslerde, ödemeler dengesi (döviz piyasası) ile para ve mal piyasası arasındaki etkileşimlere özellikle dikkat çekildi: Makro-Iliskiler.ppt. Buna göre, açık ekonomilerdeki makroekonomik gelişmelerin anlaşılması ve yorumlanmasında, en azından şunların bilinmesine (dikkate alınmasına) gerek olduğu belirtildi:

1. Mal, hizmet, faktör (sermaye, işgücü, teknoloji gibi) ve döviz piyasaları arasındaki etkileşim kanalları ve ilgili değişkenler arasındaki fonksiyonel ilişkiler (beklenen etkilerin yönü),
2. Ampirik sınamalara göre, dikkate alınan etkilerin yönü ve şiddeti hakkındaki tahminler (ve bunların göreli önemi),
3. Söz konusu etkilerin zaman patikası (şoklar karşısındaki tepki gecikmesinin uzunluğu ve tepkinin seyri) ve
4. Sektörel girdi-çıktı ilişkileri ve olgusal bilgiler.

15 Aralık 2006 Cuma veya en geç 18 Aralık 2006 Pazartesi günkü derslerde bu slayt dosyasının tamamlanması planlanıyor.

8.12.2006: Üretimin Uluslararasılaşması & Ödemeler Dengesi

8 Aralık 2006 Cuma günkü ilk derste önce dolaysız yabancı sermaye yatırımları ve çokuluslu şirketlerin uluslararası yatırımları konusundaki öğrenci anlatımı tamamlandı. İkinci derste ise, UIT_Guz2006-11.ppt isimli slayt dosyası kullanılarak "ödemeler dengesi" konusunun işlenmesine başlandı.

Ödemeler dengesi hakkındaki slayt dosyasındaki konuların daha iyi anlaşılması için okunması gereken kaynaklar (Dikkat: Liste yenilenecek!):

• Kibritçioğlu (1996: Bölüm 10)
• Schmitt-Rink & Bender (1992)
• Fieleke (1996)
• Hartenstein (1996)

Ayrıca, şu kaynakların okunması da (bu ve gelecek konunun daha iyi anlaşılması açısından) yararlı olabilir:

• Kibritçioğlu (1996: Bölüm 11'in Eki)
• Morley (1996)

4.12.2006: TNT Modeli, Üretimin Uluslararasılaşması ve Ödemeler Dengesi

4.12.2006 Pazartesi günkü ilk iki derste, TNT modeli anlatımlarına devam edilerek (Balassa-Samuelson etkisi, Keynesgil/yapısalcı tartışması, ...) konu bloku bütünüyle tamamlandı. Bu anlatım sırasında, dersi alan bütün öğrencilerin (istisnasız) yazılı olarak hazırlayıp 8.12.2006 Cuma günü dersin hocasına teslim edilmek üzere getirmeleri gereken iki soruluk bir ödev verildi.

Üçüncü derste, Gizem Gümüş ve Cansu Sağ adlı 3 İktisat sınıfı öğrencileri, dolaysız yabancı sermaye yatırımları (üretimin uluslararasılaşması) ile ilgili kuramsal yaklaşımları özetleyen gönüllü bir sunuş yapmaya başladılar. Sunuş sırasında kullandıkları "geçici" dosyaya buraya tıklayarak ulaşılabilir. Bu derste sözü edilen içselleştime modeliyle ilgili olarak verilen ödevin [ipuçları], elektronik tartışma platformu üzerinden tartışılması gerektiği belirtildi.

Üretimin uluslararasılaşması ve çokuluslu şirketler hakkında temel (ilk ikisi) okuma kaynakları:

• Dunning (1989)
• Cantwell (2000)
• Voutilainen (2005)
• Efe (2002: s. 1-40)
• Ayrıca, UIT_Guz2006-09.ppt isimli slayt dosyasına da bakılabilir.
• Ek Kaynaklar: Konferans makaleleri, Almanca bir kaynak, ikinci bir Almanca kaynak, Google tarama sonuçları 1, Google tarama sonuçları 2.

8 Aralık 2006 Cuma günkü derslerde önce "üretimin uluslararasılaşması" konusu tamamlanacak; daha sonra ise

UIT_Guz2006-11.ppt isimli slayt dosyası kullanılarak "ödemeler dengesi" konusunun işlenmesine başlanacak. Bu konuların en geç 15 Aralık 2006 Cuma günü tamamlanması ve 18.12.2006 Pazartesi günü bir sonraki konuya (bu dönemin son konusuna) geçilmesi planlanıyor.

1.12.2006: TNT Modeli: Dış Borçlar, Hollanda Hastalığı ve Fiyat Düzeyi Farklılıkları

1.12.2006 Cuma günkü derslerde, TNT modelinin arz ve talep cepheleri bir araya getirilerek, modelin uygunlanabileceği bazı örnek durumlar üzerinde duruldu:
(1) Uzun yıllardır cari hesap açıkları veren bir ülkenin biriken dış borçlarını geri ödemek için uygulaması gereken yapısal uyum politikaları ve bunların etkililiği,
(2) Hollanda Hastalığı,
(3) Gelişmiş ülkelerdeki genel fiyat düzeyinin niçin gelişmekte olan ülkelerdekinden daha yüksek olduğu.

4.12.2006 Pazartesi günkü ilk derste, TNT modeli anlatımlarına devam edilerek (Balassa-Samuelson etkisi, Keynesgil/yapısalcı tartışması, ...) konu blokunun bütünüyle tamamlanması planlanıyor. İkinci derste, önceden belirlenen gönüllü iki öğrencinin, dolaysız yabancı sermaye yatırımları (üretimin uluslararasılaşması) ile ilgili kuramsal yaklaşımları özetlemeleri bekleniyor. Üçüncü derste ise, UIT_Guz2006-11.ppt isimli slayt dosyası kullanılarak "ödemeler dengesi" konusunun işlenmeye başlanması düşünülüyor.

Ödemeler dengesi ile ilgili slayt dosyasından sonra, muhtemelen 18 Aralık gibi, son slayt dosyasına geçilerek "döviz kuru" meseleleri incelenmeye başlanacak: UIT_Guz2006-12.ppt.

27.11.2006: Arasınav Değerlendirmesi ve TNT Modeli

27 Kasım 2006 Pazartesi günkü üç derste önce, arasınav sonuçlarıyla ilgili ayrıntılı bir değerlendirme yapıldı ve final sınavı için bazı tavsiyelerde bulunuldu. Daha sonra ise, UIT_Guz2006-10.ppt isimli slayt dosyası yardımıyla "TNT modeli"nin farklılıkları, yararlılığı ve genel yapısı ele alındı.

1 Aralık 2006 Cuma günkü iki derste, TNT modelinin arz ve talep cepheleri bir araya getirilerek, modelin ne tür ekonomik konuları ele almaya yaradığı örneklerle anlatılacak.

24.11.2006: Uluslararası İşgücü Hareketliliği

24 Kasım 2006 Cuma günkü iki derste, UIT_Guz2006-08.ppt isimli anlatım dosyasının konusunu oluşturan "uluslararası işgücü hareketliliği analizleri" tamamlandı. "Ortalama gelir paradoksu"nun ne olduğunun, öğrenciler tarafından araştırılması gerektiği belirtildi.

(Uluslararası sermaye hareketliliği ile ilgili UIT_Guz2006-09.ppt dosyası daha sonra ele alınacak.)

27 Kasım 2006 Pazartesi günkü üç ve 1 Aralık 2006 Cuma günkü iki derste "TNT modeli"nin incelenmesi planlanıyor: UIT_Guz2006-10.ppt. Bu konuyla ilgili olarak okunması gereken zorunlu kaynak: Sachs & Larrain (1993: Bölüm 21). Ayrıca, ilgili öğrenciler istiyorlarsa şu metni de okuyabilirler: Morley (1988: Bölüm 7).

20.11.2006: Krugman Modeli ve Uluslararası İşgücü Hareketliliği

Arasınav sonrasındaki ilk 3 derste, önce arasınav sorusunun nasıl yanıtlanması gerektiği kısaca anlatılıp, derse kayıtlı 136 öğrenciden 114'ünün katıldığı arasınavla ilgili geniş değerlendirmenin, sınav kağıtlarının okunması tamamlandıktan sonra (muhtemelen 27 Kasım 2006 günü) yapılacağı belirtildi.

Derslerde, önce Krugman modeli ele alındıktan sonra, uluslararası işgücü hareketliliği ile ilgili iktisadi analizlere bir giriş yapıldı: UIT_Guz2006-08.ppt. Bu konuyla ilgili olarak öğrencilerin Lindert & Pugel (1995: Bölüm 25)'i okumaları gerektiği belirtildi.

24 Kasım Cuma günkü derslerde, 8. slayt dosyasıyla ilgili anlatımın tamamlanması ve vakit kalırsa Linder modelinin kısaca tekrarlanması planlanıyor.

UİT Arasınavı

Uluslararası İktisat Teorisi dersinin arasınavı 17 Kasım 2006 Cuma günü saat 12:00'de yapılacaktır. Sınava katılacak bütün öğrencilerin yanlarında kendi kişisel kullanımları için birer hesap makinesi (dört işlem yapabien) ve cetvel bulundurmaları gerekmektedir. Sınav sırasında öğrenciler arasında hesap makinesi ve/veya cetvel alış-verişi yapılması kesinlikle yasak olacaktır. Ayrıca, sınava gelirken cep telefonu getirilmemesi veya getirilmişse sınav sırasında tamamen kapalı tutulması gerekmektedir. (Sınavda cep telefonunuzun hesap makinesi özelliğinden (varsa) yararlanmanız mümkün olmayacaktır.)

Sınav Salonları:

• Z-07: 97-318 - 03-326 numaralı öğrenciler
• Z-08: 03-327 - 04-136 numaralı öğrenciler
• Küçük Anfi: 04-139 - 05-329 numaralı öğrenciler

Dersi (Tekrar) Alanların Sayısı ve Dağılımı

Güz 2006 yarıyılında UİT dersini almakta olan öğrencilerin toplam sayısı 136 kişidir. Güncel verilere göre, bu öğrencilerin dersi tekrar etme sayıları aşağıdaki gibidir:

• Dersi 1. Kez Alanlar: 61 öğrenci (% 44.9)
• Dersi 2. Kez Alanlar: 46 öğrenci (% 33.8)
• Dersi 3. Kez Alanlar: 15 öğrenci (% 11.0)
• Dersi 4. Kez Alanlar: 8 öğrenci (% 5.9)
• Dersi 5. Kez Alanlar: 2 öğrenci (% 1.5)
• Dersi 6. Kez Alanlar: 1 öğrenci (% 0.7)
• Hakkında Bilgi Olmayanlar: 3 öğrenci (% 2.2)
• Dersi Alan Bütün Öğrenciler: 136 öğrenci (% 100.0)

Dersi alan 136 öğrencinin sınıflara göre dağılımı ise şöyledir:

• 2 İktisat: 1 öğrenci (% 0.7)
• 3 İktisat: 73 öğrenci (% 53.7)
• 4 İktisat: 62 öğrenci (% 45.6)

Öğrencilerin Derslere Devamı ve Yarıyıl Sonu Sınavı

UİT derslerinde bugüne dek yapılan yoklamalara göre, dersi ilk kez almakta olanlardan özellikle aşağıda numaraları ve derse devam oranları barajın altında kaldığı için belirtilmiş olanların, eğer dönem sonunda da % 70 devam koşulunu yerine getirmezlerse, final sınavına girmeleri mümkün olmayacaktır. % 70 devam oranını tutturamayan öğrenciler Ocak 2007'de yapılacak yarıyıl sonu (final) sınavına katılsalar bile, sınav kağıtları değerlendirmeye alınmayacaktır. [ Bu konuda daha ayrıntılı bilgi edinmek için, ilgili yönetmeliğin 13 ve 14. maddelerine bakılabilir. ]

14 Kasım 2006 İtibariyle Derslere Devam Koşulunu Yerine Getiremeyenler:

• 02080313: % 0
• 02080346: % 15
• 02080366: % 31
• 03080310: % 46
• 03080360: % 62
• 04080009: % 62
• 04080017: % 62
• 04080130: % 62
• 04080251: % 46
• 04080273: % 23

06.11.2006: Kemp (ve Krugman) Modelleri

6 Kasım 2006 Pazartesi günkü üç derste, önce Kemp ve sonra da Krugman'ın aksak rekabet varsayımına dayalı dış ticaret modelleri (34.-66. slaytlar) ele alındı ve böylece UIT_Guz2006-07.ppt isimli slayt dosyasındaki konular, (Linder ve Krugman'ın modellerinin ayrıntılı ele alınışı hariç) tamamlandı. Linder ve Krugman modellerinin ayrıntıları arasınavlardan sonraki ilk iki derste ele alınacak.

03.11.2006: Ürün-Döngüsü Modeli, Endüstri-içi Ticaret ve Linder Tezi

3 Kasım 2006 Cuma günkü derslerde, UIT_Guz2006-07.ppt isimli slayt dosyası yardımıyla alternatif dış ticaret teorilerinin incelenmesine devam edildi: Ürün-Döngüsü Modeli, Endüstri-içi Ticaret ve Linder Tezi. 4 İktisat'tan Erdem Nur'un anlatımı ile ilgili olarak ortaya çıkan bazı sorular üzerine, öğrencilerin konunun üzerinde ayrıntılı hazırlık yapmaları ve Linder modelinin arasınavlardan sonraki ilk derste yeniden ele alınması kararlaştırıldı.

3 Kasım'daki derslerde sonuç olarak üç ödev verilmiş oldu:

• Derste verilen varsayımsal veriler kullanılarak, sektörel ve genel Grubel-Lloyd endeks değerlerinin hesaplanması istendi.
• Marjinal endüstri-içi ticaret nedir? Nasıl ölçülür?
• Linder modelinin temel varsayımları nelerdir ve modelin işleyişi nasıldır?

Bu üç ödevden ilkiyle ilgili yanıtların, email ekinde dersin öğretim üyesine gönderilmesi; diğer iki soruyla ilgili yorum, açıklama ve değerlendirmelerin ise, elektronik tartışma platformuna gönderilmesi gerekmektedir.

30.10.2006: Alternatif Dış Ticaret Teorileri

30 Ekim 2006 Pazartesi günkü derslerde, önce üç soruluk (büyüme-ticaret benzerliği, yoksullaştıran büyüme teoremi ve Linder tezi) bir quiz yapıldı. Daha sonra ise, UIT_Guz2006-06.ppt isimli anlatım dosyasındaki son konu olan Bhagwati'nin "yoksullaştıran büyüme" yaklaşımı önceki konularla ilişkilendirilerek özetlendi. Son derste ise, UIT_Guz2006-07.ppt isimli slayt dosyası yardımıyla alternatif (Heckscher-Ohlin sonrası) dış ticaret teorilerinin incelenmesine başlandı ve bulunabilirlik teoremi ile teknolojik açık modeli tamamlandı. Teknolojik açık modeli ile ilgili ek bilgi için öğrencilerin aşağıdaki kaynaklardan da yararlanabilecekleri belirtildi. Ürün döngüsü modeli ve onu izleyen konuların Cuma günkü derste ele alınması planlanıyor.

Alternatif dış ticaret teorileriyle ilgili yararlı/zorunlu okuma metinleri:

• Appleyard & Field (1995): "Alternative Theories of Trade and Intra-Industry Trade" [Teknoloji Açığı, Ürün Döngüsü, Linder, Kemp ve Krugman Modelleri ve Endüstri-içi Ticaret]
• Rıdvan Karluk (1996): Uluslararası İktisat, İstanbul: Beta, s. 95-96. [Linder]
• Hung: 3110lecture03.ppt [Endüstri-içi Ticaret]
• Erdal M. Ünsal (2005), Uluslararası İktisat, Ankara: İmaj, s. 219-224. [Linder]

27.10.2006: Teklif Eğrileri, Dış Ticaret Hadleri ve Büyüme-Ticaret İlişkisi

27 Ekim 2006 Cuma günü yapılan iki derste önce dünya denge fiyatının oluşumu, teklif eğrileri (offer curves) ve dış ticaret hadleri (terms of trade) ve iktisadi büyüme - dış ticaret etkileşimi konuları, UIT_Guz2006-06.ppt isimli anlatım dosyası yardımıyla ele alındı. Daha sonra ise, vakit yetmediği için, UIT_Guz2006-07.ppt isimli slayt dosyası yardımıyla alternatif dış ticaret teorileri incelenmeye başlanamadı. Ancak, bu yeni konunun, Kasım ayında yapılacak arasınavdan önce bitirilmesi ve tümüyle arasınav kapsamına dahil edilmesi planlanıyor.

Not: UIT_Guz2006-06.ppt isimli dosya, 27.10.2006 günkü dersteki anlatım planına göre güncelleştirilmiştir.

23.10.2006: Bayram Tatili

Ramazan Bayramı nedeniyle, dersler yapılmayacak.

20.10.2006: Ders İptali

20 Ekim 2006 Cuma günü yapılması gereken iki ders, dersin öğretim üyesinin rahatsızlığı nedeniyle iptal edilmiştir. Yapılamayan dersler, gerekirse ileride ek ders yapılarak telafi edilecektir.

16.10.2006: Heckscher-Ohlin Modeli ve Teklif Eğrileri

16 Ekim 2006 tarihinde 12:30-15:20 arasında yapılan üç derste, önce iki soruluk bir quiz yapıldıktan sonra, UIT_Guz2006-04.ppt isimli anlatım dosyası yardımıyla Heckscher-Ohlin modeli ele alındı:

• Heckscher-Ohlin (Faktör Oranları) Teoremi (1919 & 1933): Dış Ticaretin Yapısı, Dış Ticaretten Kazançlar ve Bölüşüm
• Stolper-Samuelson Teoremi (1941)
• Heckscher-Ohlin-Samuelson (Faktör Fiyatlarının Eşitlenmesi) Teoremi (1948, 1949)
• Rybczynski Teoremi (1955)
• Leontief Çelişkisi (1951, 1953, 1954)

Öğrencilere, 27 Ekim 2006 Cuma gününe dek elektronik tartışma platformunda tartışmaları için bir ödev sorusu verildi.

"Standart (neoklasik) dış ticaret modeli"nin incelenmesinin, dersi alan öğrencilere bırakıldığı ve sınıfta ayrıca işlenmeyeceği belirtildi: UIT_Guz2006-05.ppt ve Krugman & Obstfeld (2006: Bölüm 5, s. 99-102 hariç).

Ders Anlatım Dosyaları

UİT derslerinde kullanılan/kullanılacak anlatım dosyaları (ilk üç dosya hariç) tümüyle yeniden düzenlenmiş bulunmaktadır:

• UIT_Guz2006-01.ppt: Genel Giriş
• UIT_Guz2006-02.ppt: Çekim Modeli
• UIT_Guz2006-03.ppt: URG Kavramı ve Smith, Ricardo ve SÖF Modelleri
• UIT_Guz2006-04.ppt: Heckscher-Ohlin Modeli
• UIT_Guz2006-05.ppt: Standart (Neıklasik) Dış Ticaret Modeli
• UIT_Guz2006-06.ppt: Teklif Eğrileri ve Dış Ticaret Hadleri
• UIT_Guz2006-07.ppt: Alternatif Dış Ticaret Teorileri
• UIT_Guz2006-08.ppt: Uluslararası İşgücü Hareketliliğinin Boyutları, Sebepleri ve Etkileri
• UIT_Guz2006-09.ppt: Uzun Vadeli Uluslararası Sermaye Hareketleri ve Çokuluslu Şirketler
• UIT_Guz2006-10.ppt: TNT Modeli
• UIT_Guz2006-11.ppt: Ödemeler Dengesi Analizi
• UIT_Guz2006-12.ppt: Döviz Kuru Değişmeleri, Sebepleri ve Etkileri

Yarından başlayarak dönem sonuna dek kullanılacak 4.-12. slayt dosyalarında ileride belki bazı değişiklikler yapılabilir.

Not: Söz konusu slayt dosyaları, sadece, Güz 2006 yarıyılında UİT dersini almakta olan AÜSBF 3 ve 4 İktisat sınıfı öğrencilerinin kullanımına açıktır.

13.10.2006: Sektöre Özgü Faktörler Modelinde Serbest Ticarete Geçişin Bölüşüm Etkileri

13 Ekim 2006 Cuma günkü iki derste, "sektöre özgü faktörler modeli" yardımıyla, serbest ticaret koşullarında dış ticaretin yapısı ve ülkelerin kazançları meselelerine ek olarak yurtiçi bölüşüm etkileri de ele alındı. Her iktisat politikası uygulamasında olduğu gibi serbest dış ticaret politikasının da farklı yerli ekonomik aktörler üzerinde farklı bölüşüm etkileri yaratabileceği ve serbest ticarete karşı olası tepkilerin kısmen bu farklı etkilerden kaynaklanabileceği; buna karşılık, önemli olanın, ülkenin net (bir bütün) olarak bu politikadan tüketim olanakları genişleyerek çıkıp çıkmadığının olduğu vurgulandı.

16 Ekim 2006 Pazartesi günkü derslerde, "Heckscher-Ohlin (faktör donatımı) modeli" çerçevesinde "karşılaştırmalı üstünlükler" yaklaşımı ele alınacak. Bu konuyla ilgili ders slayt dosyasına (yakında) "buraya" tıklayarak ulaşılabilecek.

Oda Değişikliği

UİT dersinin hocası Aykut Kibritçioğlu'nun ofisi, 13 Ekim 2006 Cuma gününden itibaren, AÜSBF ana binanın üçüncü katındaki 302 numaralı oda (Meray odasının bitişiği) olacaktır. Odanın dahili telefon numarası 274'tür.

09.10.2006: "Karşılaştırmalı Üstünlükler" ve Bölüşüm

9.10.2006 Pazartesi günkü ilk derste, UIT_Guz2006-03.ppt dosyası yardımıyla Ricardo'nun karşılaştırmalı üstünlükler modeli incelendi ve modelin bazı sınırlılıkları ve ampirik geçerlilik derecesi üzerinde duruldu. Son derste ise, tek faktörlü Ricardo modeli yerine, bölüşüm ve serbest ticaret politikalarına tepki meselelerini anlamaya daha elverişli olan "sektöre-özgü faktör (SÖF) modeli" ele alınmaya başlandı.

Ricardo modelinde dünya denge fiyatının oluşumu ve ücretlerin rolü konularını öğrencilerin kendilerinin çalışması istendi.

13.10.2006 Cuma günkü derslerde SÖF modelinin tamamlanması ve Heckscher-Ohlin (H-O) modeline geçilmesi planlanıyor. H-O modelinin anlatımında, UIT_Guz2006-04a.ppt dosyasının güncelleştirilmiş halinden yararlanılacak. İlgili dosyaya, güncelleştirildiği zaman, UIT_Guz2006-04.ppt adresinden ulaşılabilecek.

"Karşılaştırmalı Üstünlük"ten "Rekabetçi Üstünlük"e

"Karşılaştırmalı üstünlük" (comparative advantage) ile "rekabetçi üstünlük" (competitive advantage) kavramları arasındaki faklılık ve ilişkileri daha iyi anlamanız için mutlaka Van Den Berg'in (2004: 128-130) kitabındaki ilgili bölümü okumanızı öneririm.

Van den Berg'in yukarıdaki şemasını da içeren güncelleştirilmiş 3. ders slayt dosyasına şuraya tıklayarak ulaşabilirsiniz: UIT_Guz2006-03.ppt.

06.10.2006: Dış Ticarette Mutlak ve Karşılaştırmalı Üstünlükler

6 Ekim 2006 Cuma günkü ilk derste önce 10-15 dakikalık bir quiz yapıldı: "Uluslararası rekabet gücü, rekabetçi üstünlük, mutlak üstünlük ve karşılaştırmalı üstünlük kavramları arasındaki benzerlik ve farklılıkları özetleyiniz." Sınavdan sonra, haftalık quizlere ileride de devam edileceği belirtildi.

İlk derste, daha sonra, Adam Smith'in dış ticaret teorisine katkıları ele alındı: Ölçek ekonomileri, artık-kapağı yaklaşımı ve mutlak üstünlükler. Ampirik/görgül bulguların mutlak üstünlükler görüşünü desteklemediği vurgulandı ve (sayısal bir örnek yardımıyla) David Ricardo'nun karşılaştırmalı üstünlük kavramına geçildi.

9.10.2006 Pazartesi günkü derslerde, Ricardo'nun modelinin grafiksel olarak ele alınması ve daha sonra, Sektöre Özgü Faktörler (SÖF) Modeline geçilmesi planlanıyor. Eğer vakit yeterli olursa, Heckscher-Ohlin (Faktör Oranları) Modelinin ele alınmaya başlanması düşünülüyor.

• Ricardo Modeliyle ilgili zorunlu okuma önerileri: Kaynak 1 ve/veya Kaynak 2.
• SÖF Modeliyle ilgili zorunlu okuma önerileri: Kaynak 1 ve/veya Kaynak 2.
• HO Modeliyle ilgili zorunlu okuma önerileri: Kaynak 1 ve/veya Kaynak 2.

Not: Yukarıdaki üç "Kaynak 2" Türkçe, üç "Kaynak 1" ise İngilizce'dir. Başka bir deyişle, Kaynak 2'ler Kaynak 1'lerin (eski baskılarının) Türkçe'ye çevirileridir. Dolayısıyla, eğer Kaynak 1'leri indirip okuyorsanız, ille de Kaynak 2'leri de indirmeniz gerekmemektedir.

02.10.2006: Çekim Modeli, Dış Ticaretin Sebepleri ve Erken Dış Ticaret Teorileri

2.10.2006 Pazartesi günü saat 12:30 - 15:20 arasında yapılan üç derste önce UIT_Guz2006-02.ppt isimli slayt dosyası kullanılarak "çekim modeli" incelendi. Böylece, dış ticaretin temel belirleyicilerinin neler olabileceği geniş ve yüzeysel bir biçimde (genel olarak) ele alınmış oldu. Daha sonra ise, UIT_Guz2006-03.ppt isimli dosya yardımıyla, merkantilistler ve fizyokratların dış ticaret teorisi ve politikası görüşleri özetlendi. Son dersin sonlarında, Adam Smith'in dış ticaret kuramına katkıları (artık-kapağı modeli ve ölçek ekonomileri) ele alınmaya başlandı. 6.10.2006 Cuma günkü derslerde, Adam Smith ve David Ricardo'nun görüşleri ele alınacak ve mutlak / karşılaştırmalı üstünlük kavramları ile "uluslararası rekabet gücü" (international competitiveness) ve "rekabetçi üstünlük" (competitive advantage) kavramları arasındaki benzerlik ve farklılıklar tartışılacak.

Bazı Ders İstatistikleri

Güz 2006'daki UİT dersini almakta olan 135 öğrenciden 121'i elektronik tartışma platformuna üye olmuş, dersi ilk kez alacak 55 öğrenci ise öğrenci tanıtım formunu dersin hocasına iletmiştir. Geçen yıllarda form verenlerle birlikte, öğrenci tanıtım formunu teslim edenlerin sayısı 100'e ulaşmıştır.

Bugüne dek derslere devam eden öğrencilerin toplam sayıları ise şöyledir:

• 18 Eylül 2006: 38 öğrenci (% 28)
• 22 Eylül 2006: 71 öğrenci (% 53)
• 25 Eylül 2006: 66 öğrenci (% 49)
• 29 Eylül 2006: 92 öğrenci (% 68)

25 Eylül 2006 günkü derslerde verilen veri derleme ödeviyle ilgili olarak bana herhangi bir sonuç gönderen öğrenciler şunlardır:

• 02080321 Elif Kara
• 03080003 Özlem Tezer
• 03080358 Burcu Şengün
• 03080362 Mustafa Durkut
• 03080374 Emrah Lafcı
• 04080087 Mustafa İlker Çavuşoğlu
• 04080094 Uras Çelik
• 04080188 Ethem Karadeniz

29.9.2006: Dünya Ticaretindeki Artışlar ve Çekim Modeli

29.9.2006 Cuma günü saat 11:30 ile 13:20 arasında yapılan iki derste önce, "çekim modeli" ile ilgili bir "quiz" yapıldı. Dönemin bu ikinci quizinden sonra, dünya ticaretinin hasılasından niçin daha hızlı arttığına ilişkin makale hakkında tartışıldı ve daha sonra, "çekim modeli" ile ilgili anlatıma geçildi.

2.10.2006 Pazartesi günkü derslerde, önce (ilk derste) çekim modeli ile ilgili anlatımın UIT_Guz2006-02.ppt isimli slayt dosyası kullanılarak tamamlanması, daha sonra ise sırasıyla merkantilistler, fizyokratlar, Adam Smith ve David Ricardo'nun dış ticaret ile ilgili (kuramsal ve politik) görüşlerinin ele alınmaya başlanması planlanıyor.

Gelecek haftaki dersler için okuma/hazırlık önerileri:

• Merkantilistler ve Fizyokratlar
• Adam Smith: Mutlak Üstünlükler ve Ölçek Ekonomleri: Kaynak 1, Kaynak 2.
• David Ricardo ve Karşılaştırmalı Üstünlükler
• İlgili Ders Slaytları: UIT_Guz2006-03.ppt
• Uluslararası Rekabet Gücü Okumaları: Kaynak 1, Kaynak 2, Kaynak 3.

İktisat Öğrencileri için Ödev Yazma Rehberi

Gerek UİT ve UİP, gerekse İB derslerinizle ilgili olarak ödev hazırlarken, mutlaka, Dr. N. Emrah Aydınonat'ın büyük bir emek ve özenle hazırladığı İktisat Öğrencileri için Ödev Yazma Rehberinden yararlanınız: html veya pdf formatında. Söz konusu Rehber'den, özellikle, bu sayfada UİT dersiyle iligili olarak önerdiğim "ek" (zorunlu olmayan) bazı İngilizce makaleleri nasıl hızlı biçimde okuyabileceğiniz konusunda fikir edinmek için de yararlanabilirsiniz. Örnek: Baier ve Bergstrand (2001).

"Olası" Ders Saati Değişikliği Hakkında

Pazartesi günkü UİT ders saatlerinin üst sınıftan ders alan bazı öğrencilerin başka dersleriyle çakışıyor olması nedeniyle (henüz) herhangi bir değişiklik yapıl(a)mamıştır. Eğer önümüzdeki günlerde bu konuda herhangi bir karar alınacak olursa, değişiklik kararı dersin hocası Aykut Kibritçioğlu tarafından derhal 3 ve 4 İktisat sınıfı öğrencilerine duyurulacaktır. Lütfen UİT dersinin sorumlusu dışındaki kişiler tarafından yapılan/yapılacak duyurulara, duyuruyu yapan kişi kim olursa olsun inanmayınız.

Kaynak Önerileri Güncelleştirildi

Ders sayfasındaki UİT dersiyle ilgili kaynak önerileri kısmen düzeltilmiş, kısmen de genişletilmiştir.

25.9.2006: Dünya Ticaretinin Kompozisyonu ve Gelişimi

25.9.2006 Pazartesi günü saat 12:30-15:20 arasındaki derslerde, önce "Why has world trade grown faster than world output?" isimli makaleyle ilgili bir "quiz" yapıldı. Daha sonra, UIT_Guz2006-01.ppt isimli slayt dosyası yardımıyla önce UİT ve UİP derslerinin konuları anahatlarıyla öğrencilere anlatıldı. Ardından, dünya ticaretinin mal ve ülke kompozisyonu ile tarihsel gelişimi, istatistiksel veriler kullanılarak incelendi. Öğrencilere dünya mal ticareti ile ilgili bir ödev verildi.

29.9.2006 Cuma günkü derslerde, önce "Why has world trade grown faster than world output?" isimli makaleyle ilgili 10-15 dakikalık bir sınıf içi tartışma yapıldıktan sonra, UIT_Guz2006-02.ppt isimli slayt dosyası kullanılarak, "Çekim Modeli"nin (Gravity Model) incelenmesi planlanıyor. Bu derslerde, söz konusu modelle ilgili bir quiz yapılması olasılığı, oldukça yüksektir.

"Çekim Modeli" ile ilgili bazı yararlı internet linkleri:

• Head (2003): "Gravity for Beginners"
• Distance Matters (CEPII)
• Antonucci ve Manzocchi (2005)
• Christie (2001)
• Baier ve Bergstrand (2001) [Okuldaki bilgisayarlardan ulaşabilirsiniz!]

22.9.2006: UİT'ye Giriş ve Dersin Çerçevesi

22.9.2006 Cuma günü saat 11:30 - 13:20 arasında 217 numaralı salonda 3 İktisat ve 4 İktisat sınıflarından toplam 72 öğrencinin katılımıyla (% 50) yapıldı. Derslerde, önce teknik bir sorun nendeiyle geçen derste gösterilemeyen 4 temel ders sayfası tanıtıldı, daha sonra ise UIT_Guz2006-01.ppt isimli slayt dosyası yardımıyla (24/80 numaralı slayttan 37/80 numaralı slayta kadar), Uluslararası İktisat Teorisi (UİT) ve Uluslararası İktisat Politikası (UİP) derslerinde hangi konuların ele alınacağı özetlenmeye başlandı.

25.9.2006 Pazartesi günkü ilk iki derste, söz konusu slayt dosyasındaki 38-80 numaralı slaytların incelenmesi, üçüncü derste ise "Why has world trade grown faster than world output?" isimli makaleyle ilgili genel tartışma yapılması planlanıyor.

Dikkat: 25.9.2006 günkü derslerde dönemin ilk "quiz"i yapılabilir... Eğer bir quiz yapılacak olursa, quizin konusunu, 18 ve 22 Eylül 2006 günkü derslerde anlatılanlar ve "Why has world trade grown faster than world output?" isimli makale oluşturacak.

İlk UİT Dersiyle İlgili Bazı İstatistikler

Güz 2006 yarıyılının ilk üç UİT dersi, 18.9.2006 Pazartesi günü saat 12:30 - 15:20 arasında Z-08 numaralı sınıfta 26 (yirmialtı) 3 İktisat ve 12 (oniki) 4 İktisat sınıfı öğrencisinin katılımıyla yapılmıştı. Şu anki (resmî olmayan) verilere göre, dersi toplam 140 öğrencinin alması beklenmektedir ve bu sayılar, dönemin ilk derslerine sınıfın sadece yüzde 27'sinin katıldığını göstermektedir.

Öte yandan, 3 ve 4 İktisat sınıflarından toplam 140 öğrencinin UİT dersini kaçıncı kez alacakları mevcut kayıtlara göre aşağıdaki gibi hesaplanmıştır:

Dersi 1. Kez Alacakların Sayısı: 49
Dersi 2. Kez Alacakların Sayısı: 47
Dersi 3. Kez Alacakların Sayısı: 27
Dersi 4. Kez Alacakların Sayısı: 11
Dersi 5. Kez Alacakların Sayısı: 2
Dersi 6. Kez Alacakların Sayısı: 1
Hakkında Bilgi Olmayanların Sayısı: 3

18.9.2006: İlk 3 UİT Dersi Yapıldı

Güz 2006 yarıyılının ilk üç UİT dersi, 18.9.2006 Pazartesi günü saat 12:30 - 15:20 arasında Z-08 numaralı sınıfta 26 (yirmialtı) 3 İktisat ve 12 (oniki) 4 İktisat sınıfı öğrencisinin katılımıyla yapıldı.

Derslerde, UIT_Guz2006-01.ppt isimli slayt dosyası yardımıyla, dersle ilgili genel giriş bilgileri ve beklentiler öğrencilere ayrıntılı biçimde aktarıldı ve öğrencilerin bir an önce bu koşul ve uyarılara göre derse hazırlanmaya başlamaları tavsiye edildi. Derslerde, UİT dersiyle ilgili dört temel web sayfası öğrencilere tanıtıldı ve slayt/dosya arşivine erişim için gerekli kullanıcı ismi ve şifreler öğrencilere verildi. Dersi alacak bütün öğrencilerin bu duyuru sayfasını (özellikle 30 Ağustos 2006 tarihli duyurudan itibaren) düzenli takip etmeleri gerektiği belirtildi.

Öğrencilerin, 12.9.2006 tarihli duyuruda belirtilen "Dünya Ticareti Niçin Dünya Hasılasından Daha Hızlı Arttı?" konulu makaleyi en geç 25 Eylül 2006 günkü derse kadar okumuş olmaları gerektiği anımsatıldı. Bunun yanısıra, UIT_Guz2006-01.ppt isimli slayt dosyasını da internetten edinip 22.9.2006 günkü derslerden önce gözden geçirmeleri istendi.

Son olarak, öğrencilerin 29 Eylül 2006 gününe dek, (eğer geçmişte AK'na hiçbir ders vesilesiyle vermedilerse) öğrenci tanıtım formunu (ogreform.pdf) doldurup iletmeleri gerektiği ve uit-ikt337 isimli elektronik tartışma platformuna 8.9.2006 tarihli duyuruda belirtildiği biçimde üyelik başvurusu yapmaları gerektiği söylendi.

Dünya Ticareti Niçin Dünya Hasılasından Daha Hızlı Arttı?

Güz 2006 yarıyılında UİT dersini alacak bütün öğrencilerin 18, 22 ve (en geç) 25 Eylül 2006 günkü derslerden önce aşağıdaki makaleyi mutlaka okumuş olmaları gerekmektedir:

• Dean, Mark ve Maria Sebastia-Barriel (2004): "Why has world trade grown faster than world output?" Bank of England Quarterly Bulletin, 44 (3): 310-320.

Söz konusu makalenin belirli noktalarını daha iyi anlayabilmek için, zaten okuma sorumluluğunuzda bulunan şu iki makaleye de şimdiden göz atmanız bence çok yararlı olabilir:

• Kibritçioğlu (1996): "Uluslararası Rekabet Gücü'ne Kavramsal Bir Yaklaşım". MPM Verimlilik Dergisi, 96/3: 109-122.
• İGEME (199?): İhraç Fiyatınızı Nasıl Belirliyorsunuz? Ankara: İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi, İhracatta Pratik Bilgiler Dizisi.
• Rose, A. K. (1991): "Why Has Trade Grown Faster Than Income?", CJE, 24 (2): 417-427. [Okuldaki bilgisayarlardan ulaşabilirsiniz!]
• Baier, S. L. & H. Bergstrand (2001): "The Growth of World Trade: Tariffs, Transport Costs, and Income Similarity", JIE, 53: 1-27. [Okuldaki bilgisayarlardan ulaşabilirsiniz!]
• Irwin, D. A. (2002): "Long Run Trends in World Trade and Income", WTR, 1 (1): 89-100. [Okuldaki bilgisayarlardan ulaşabilirsiniz!]

İlk UİT Dersleri ve Sunum/Slayt Dosyaları

Güz 2006 yarıyılının ilk UİT dersleri 18 Eylül 2006 Pazartesi günü 12:30 - 15:20 saatleri arasında Z-08 numaralı salonda yapılacaktır.

İlk haftalardaki derslerde kullanılacak ders slayt dosyaları şu adreslerden indirilebilir:

• UIT_Guz2006-01.ppt: Genel Giriş
• UIT_Guz2006-02.ppt: Çekim Modeli
• UIT_Guz2006-03.ppt: URG Kavramı ve Smith, Ricardo ve SÖF Modelleri

Bu dosyalarda, ileride bazı iyileştirme, değişiklik veya eklemeler yapılabilir. 4-12 numaralı slayt dosyaları ileride hazır olduğunda duyurulacaktır. Ders slayt dosyalarına ulaşabilmek için gerekli kullanıcı adı ve şifre, öğrencilere ayrıca verilecektir.

Tartışma Platformuna Üyelik Başvurusu

Güz 2006 yarıyılında AÜSBF 3 İktisat sınıfına verilecek olan UİT dersini alacak öğrencilerin, 29 Eylül 2006'ya dek, uit-ikt337 isimli elektronik tartışma platformuna üyelik başvurusu yapmaları gerekmektedir.

uit-ikt337 grubuna üyelik başvurunuzun kabul edilebilmesi icin, başvuru sırasında "nickname"inizi (Türkçe karakter kullanarak)

"Numara İsim Soyadı"

formatına uygun bir biçimde (isim ve soyadınızın sadece ilk harfleri büyük ve eksiksiz olarak ve numara, isim ve soyadınızı birbirine bitiştirmeden!) yazarak başvuru yapmış olmanız gerekmektedir.

Örnek: 03080123 Şevki Çalışkan

Dikkat: Başvuru sırasında belirttiğiniz numara ve isim-soyadı bilgileriniz resmî sınıf listesindekilerle uyuşmuyorsa veya başvurunuz yukarıdaki kurallara uygun yapılmadıysa üyelik başvurunuz reddedilecektir. Bu durumda, doğru "nickname" ile yeniden başvuru yapmanız gerekecektir.

Not: Başvuru için, Dr. Aydınonat'ın İB dersiyle ilgili şu açıklamalarını örnek olarak kullanabilirsiniz.

Güz 2006 Yarıyılındaki UİT Dersi Hakkında

Güz 2006 yarıyılında AÜSBF 3 İktisat sınıfı öğrencilerine Aykut Kibritçioğlu tarafından verilecek "Uluslararası İktisat Teorisi" (UİT) dersiyle ilgili ana sayfaya şu adreslerin herhangi birinden ulaşılabilir:

• http://kibritcioglu.com/iktisat/uit-guz2006.html
• http://politics.ankara.edu.tr/~kibritci/uit-guz2006.html
• http://geocities.com/kibritci/uit-guz2006.html

Bu sayfadaki bilgiler, henüz geçicidir; 18 Eylül 2006 tarihine dek sayfa güncelleştirilmiş olacaktır.

2006.07.12: 3 Ders & 7 Yıl Sınavı

2005-2006 eğitim ve öğretim yılı sonunda mezuniyet durumuna gelenlerin üç ders sınavı ile yedi yıllık yasal süresini doldurup da kayıt silinme durumuna gelen öğrencilerin UİT sınavı 12.7.2006 Çarşamba günü saat 14:00'te Konferans Salonu'nda yapılacaktır. Ancak, eğer sınava girecek öğrenci sayısı altıdan az ise, söz konusu sınav sözlü olarak dersin öğretim üyesinin odasında yapılacaktır.

UİT Üç Ders Sınavı: Erteleme

Daha önce, 2.3.2006 Perşembe günü saat 16:00'da yapılacağı ilan edilen UİT dersi "3 Ders Sınavı", Güz 2005 yarıyılı notlarının açıklanmasındaki gecikmeler ve bazı öğrencilerin sınav günlerindeki çakışmalar nedeniyle, 16.3.2006 Perşembe günü saat 13:30'a ertelenmiştir.

Sınava girecek öğrencilerin sınav günü 13:30'da dersin öğretim üyesinin odasına gitmeleri gerekecektir.

Sınava girecek öğrencilerin sınav sorumluluğu, Güz 2005 yarıyılı final sınavınınkiyle aynıdır. Sınav, sınava girecek öğrencilerin sayısına göre sözlü veya yazılı olarak yapılacaktır.

Dikkat: UİP üç ders sınavı ertelemesi için bak.:
http://uip-ikt302.blogspot.com/

Final Sınavı ve Notlar Hakkında Açıklama

Güz 2005 yarıyılında UİT dersine kayıtlı olan toplam 110 öğrenciden sadece 86'sı 17.11.2005 tarihinde yapılan arasınava, 84'ü ise 20.1.2006 tarihinde yapılan final sınavına girmiştir. Buna göre, toplam 110 öğrenciden 26'sı final sınavına girmeksizin dersten doğrudan doğruya başarısız olmuştur. Final sınavına giren 84 öğrenciden ise, sadece 18'i geçebilmesi için yeterli nota ulaşmış, 51 öğrenci dersten kalmıştır. Geriye kalan 15 öğrenci ise, final sınavında 50 puan aldığı için, ancak dönem ortalamasının yeterli olabilmesi halinde dersten geçebilecek durumdadır.

Akademik takvim uyarınca, öğrencilerin final sınavı notları Not İşleri Müdürlüğü tarafından 15.2.2006 tarihinde açıklanacaktır.

20.1.2006: Final Sınavı

UİT dersinin dönem sonu sınavı 20 Ocak 2006 Cuma günü saat 16:00'da, AÜSBF Dekanlığı'nın ilan ettiği iki salonda yapılacaktır.

Öğrencilerin yanlarında birer hesap makinesi (dört işlem yapan bir makine yeterlidir) ve cetvel bulundurmaları yararlı olabilir. Eğer sınavda hesap makinesi kullanılması gerekirse, sınav sırasında öğrenciler arasında hesap makinesi alış-verişinin yasak olacağı unutulmamalıdır.

Öğrencilerin sınava kendilerine numaraları itibariyle girecekleri duyurulan salonlardan başka salonlarda sınava girmeleri kesinlikle yasaktır:

226: 97-318 - 02-352 (55 kişi)
217: 02-354 - 03-630 (55 kişi)

30.12.2005: Ders Yapılmayacak

UİT derslerinde ele alınması planlanan konular 26.12.2005 günü tamamlandığı ve öğrencilerin 2.1.2006 Pazartesi günü başlayacak dönem sonu sınavlarına daha iyi hazırlanabilmeleri için, 30.12.2005 Cuma günkü UİT dersleri yapılmayacaktır.

26.12.2005: Döviz Kurlarının Belirleyicileri, Kur Oluşum Teorileri ve Kur Öngörü Yöntemleri

26.12.2005 Pazartesi günkü derslerde, UIT_Guz2005-11.ppt dosyasındaki 83.-129. slaytlar (özellikle 83.-113. slaytlar) ele alındı. Böylece, UİT dersleri 26.12.2005 tarihi itibariyle tamamlanmış oldu.

23.12.2005: Esneklikler, J Eğrisi, Emme Yaklaşımı ve ÖD'ne Parasal Yaklaşım

23.12.2005 Cuma günkü derslerde, UIT_Guz2005-11.ppt dosyasındaki 48.-82. slaytlar ele alındı. Böylece "sabit kurlarda ödemeler dengesinin oluşumu" ile ilgili temel yaklaşımların (esneklikler yaklaşımı (M-L koşulu, döviz piyasasında istikrarsızlık ve J eğrisi), emme yaklaşımı ve parasal yaklaşım) ele alınması tamamlandıktan sonra, esnek kur sistemleri için geliştirilen "döviz kuru teorileri"ne geçilerek akım yaklaşım ve satın-alma gücü paritesi yaklaşımları incelendi. Saat 10:30'daki derste, SBF Öğrenci İşleri Müdürlüğü tarafından öğrenciler arasında "öğretimi değerlendirme" anketi yapıldı.

Aynı dosyadaki 83.-129. slaytlar (özellikle 83.-113. slaytlar) ise 26.12.2005 Pazartesi günü incelenerek dönem tamamlanmış olacak. Bu durumda, 30.12.2005 Cuma günü UİT dersi yapılmasına gerek kalmayacak.

Öte yandan, dersten sonra, kullanılan son ders slaytlarında (62. slayttan sonrakilerde) küçük bazı ekleme ve iyileştirmeler yapıldı ve dosya arşivimize yeniden yerleştirildi: UIT_Guz2005-11.ppt. Portföy dengesi modeliyle ilgili bölüme iki slayt daha eklendi. (Bu dosyada bundan sonra acil olmadıkça yeni değişiklik yapılmayacaktır.)

Bu derste anlatılanlarla ve Pazartesi günü anlatılacaklarla ilgili yararlı, zorunlu okuma kaynakları:

• Kibritçioğlu (1996), 11. Bölüm'den alıntı: "Emme (absorption) Yaklaşımı ve Bazı Uzantıları"
• Kibritçioğlu (1996), 11. Bölüm'den alıntı: "Küçük ve Açık Ekonomilerin Temel Özellikleri"
• The Economist'ten döviz kuru teorileriyle ilgili bir sayfalık bir yazı (önceden de önerilmişti)

19.12.2005: Döviz Kurları, Türkiye'de Kur Gelişmeleri ve Sabit Kurlarda ÖD Oluşumu

19.12.2005 Pazartesi günü saat 12:30 - 14:20 arasında yapılan derslerde UIT_Guz2005-11.ppt dosyasındaki 1.-27. ve 32.-47. slaytlardaki konular ele alındı. 28.-31. slaytlarda yer alan reel döviz kuru konusunun Bahar 2006 yılında ele alınacağı belirtildi. Öğrencilerin uluslararası döviz piyasakarındaki "arbitraj" işlemlerini iyi anlamaları gerektiği vurgulandı. Ayrıca, öğrencilerin 23.12.2005 tarihine dek; Marshall-Lerner koşulunun matematiksel türetmesini araştırıp bulmaları gerektiği ve esnekliklerle ilgili olarak Seyidoğlu (1994) ve Melvin (1989, Ch. 9)'dan grafiksel anlatımı okumalarının yararlı olacağı belirtildi.

Bu ve gelecek derste ele alınacak konularla ilgili diğer yararlı kaynakların şunlar olduğu söylendi:

• Melvin (1989, Ch. 10)
• Kibritçioğlu (1996, Böl. 10)
• Kibritçioğlu: Finansal Krizler ve Riskler (Ders Notu)

Ayrıca, öğrencilere, "regresyon" ile ilgili çok temel ekonometri bilgileri edinebilmeleri için van Marrewijk (2004) makalesinin 52.-56. sayfalardınaki "kutu"yu okumaları önerildi.

16.12.2005: Döviz Kuru Sistemleri ve Döviz Kuru Kavramı

16.12.2005 Cuma günü saat 9:30 - 12:20 arasında yapılan derslerde önce UIT_Guz2005-10.ppt dosyasındaki 102.-103. slaytlarda anlatılanlar tekrarlanıp sonra 113.-128. slaytlardaki konular ele alındı. Böylece, 10. slayt dosyasındaki konular da tamamlanmış oldu. Son derste; UIT_Guz2005-11.ppt dosyasına geçilerek ilk slayttaki döviz kuru kavramları açıklandı.

12.12.2005: Uluslararası Para Sistemi ve Ülkelerin "Kambiyo Sistemi - Rezerv Politikası - Kur Sistemi" Tercihleri

12.12.2005 Pazartesi günü saat 12:30 - 14:20 arasında yapılan derslerde UIT_Guz2005-10.ppt dosyasındaki 76.-112. slaytlardaki konular ele alındı. Öğrencilerin "2. Bretton Woods sistemi" denilen sistem hakkında araştırma yapmaları ve bu nitelemenin hangi dönemdeki hangi ilişkiler için kullanıldığını iyice anlamaları gerektiği belirtildi.

Döviz Piyasaları, Kurlar ve Kur Sistemleri Hakkında Yararlanılabilecek Bazı Kaynaklar:

• BIS (2005): Triennial Central Bank Survey of Foreign Exchange and Derivatives Market - Activity 2004
• van Marrewijk (2004): An Introduction to International Money and Foreign Exchange Markets
• Guijun & Schramm (2003): "China's Foreign Exchange Policies Since 1979: A Review of Developments and an Assessment"
• FRB of New Zealand: "Recent Trends in Foreign Exchange Turnover"
• The Economist (2005): "Economics Focus: Marking the dealer's cards"

9.12.2005: "FDI", Ödemeler Dengesi, Döviz Piyasası ve Denge Döviz Kuru

9.12.2005 Cuma günkü ilk derste 3 İktisat sınıfından Şenay Akyıldız ve Deniz İlke Muslu adlı öğrenciler "uluslararası üretim kuramları" ve "dolaysız yabancı sermaye yatırımları" (FDI) konusunda bir sunuş yaptılar.
(DİKKAT: Bu sunuş konusundan dersi alan bütün öğrenciler final sınavı için tümüyle sorumludur.)

Daha sonra ise, UIT_Guz2005-10.ppt dosyasındaki 68.-76. slaytlar ayrıntılı ek anlatımlarla ele alındı. Böylelikle, bir ülkenin ödemeler dengesi hesapları ile döviz piyasasındaki arz, talep ve denge döviz kurunu ilişkilendirmiş olduk. Aynı zamanda, döviz kuru sistemlerine de sabit kur - esnek kur ayrımı çerçevesinde kısaca değinmiş olduk.

12.12.2005 Pazartesi günkü derslerimizde; uluslararası para sisteminin evriminden söz ederek, ülkelerin kur - rezerv sistemi/politikası bileşimlerini ele alacağız. 10. slayt dosyasını en geç 16 Aralık 2005 Cuma günü tamamlamayı hedefliyoruz.

8.12.2005: Mazeret Sınavı

UİT dersinin mazeret sınavı 8.12.2005 Perşembe günü saat 12:30'da Aykut Kibritçioğlu'nun ofisinde sözlü olarak yapılacaktır. Sınava girecek öğrencilerin mutlaka en kısa sürede dersin öğretim üyesi Prof. Kibritçioğlu ile iletişim kurması gerekmektedir.

5.12.2005: Ödemeler Dengesi Muhasebe Sistemi

5.12.2005 Pazartesi günkü iki derste, UIT_Guz2005-10.ppt dosyasının 19.-67. slaytlarındaki konular ele alınmıştır. İkinci dersin sonlarında Gökhan Apaydın adlı 3 İktisat öğrencisinin 64. slaytla ilgili bir sorusu üzerine, UIT_Guz2005-10.ppt adlı dosya dersten sonra yenilenmiş ve mevcut dosyadaki anlatımı netleştirebilmek için, kafa karışıklığına yol açan 64 numaralı slaytın arkasına yeni bir slayt eklenerek, 64-67. slaytlara kırmızı harf ve işaretle yazılı eklemeler yapılmıştır. Bu slayt dosyasının bundan sonra değiştirilmeyeceği tahmin edilmektedir. Ancak, UIT_Guz2005-11.ppt isimli (gelecek/son) dosyada, önümüzdeki hafta sonuna dek bazı değişiklikler daha yapılabilir.

2.12.2005: "Keynesgil TNT Modeli & Yapısalcı Eleştiri" ve "Ödemeler Dengesine Giriş"

2.12.2005 Cuma günü 9:30 - 12:20 arasında yapılan üç derste önce, TNT modeli iki üretim faktörüne göre ve azalan verimler yasası varsayımı çerçevesinde genişletildi. Böylece, ani talep şoklarının reel döviz kurunu değiştirebileceği gösterildi. Daha sonra ise, modelin kısa dönemdeki fiyat katılıklarına dayalı (Keynesgil) versiyonu çerçevesinde devalüasyon önerisi ele alındı. Bu öneriyle ilgili yapısalcı eleştiri ise üğrencilere ödev olarak verildi: Sachs & Larrain (1993).

İkinci ve üçüncü derslerde, ödemeler dengesi ve alt-hesap grupları ele alındı. Özellikle sermaye hesabıyla ilgili eski ve yeni tasnif biçimleri üzerinde duruldu. Öğrencilerin TCMB'nin "sıcak para" (hot money) tanımını araştırıp öğrenmeleri tavsiye edildi. Gelecek haftaki derslerde, öncelikle ödemeler dengesinin statik aritmetiğinin ele alınacağı ve "çift taraflı kayıt sistemi"nin inceleneceği belirtildi.

Ödemeler dengesi ve döviz kurlarıyla ilgili kaynak önerileri:

• Ödemeler dengesi konulu ders slaytları: UIT_Guz2005-10.ppt (yeniden yenilenecek!)
• Schmitt-Rink ve Bender (1992): "Parasal Ex-Post Büyüklükler"
• Fieleke (1996): What is the Balance of Payments?
• Hartenstein (1996): "Cari Hesap ve Sermaye Hesabı Uyuşmazlıkları İle ilgili Bazı Meseleler"
• Döviz kuru konulu ders slaytları: UIT_Guz2005-11.ppt (yeniden yenilenecek!)
• Kibritcioğlu (1996): "Döviz Kurlarının Oluşumuyla İlgili Kuramlara Giriş"
• Morley (1996): "Sabit ve Esnek Döviz Kurlarında Açık Ekonomide Denge"
• TCMB İnternet Sitesi (ÖD Gelişmeleri ve İstatistikleri; ÖD Raporu ve Uluslararası Rezervler)

28.11.2005: TNT Modeli'nde Hollanda Hastalığı ve Balassa-Samuelson Etkisi

28.11.2005 Pazartesi günü 12:30 - 14:20 saatlerinde yapılan derslerde TNT modeli çerçevesinde Hollanda hastalığı ve Balassa-Samuelson etkisi konuları ele alındı. Cuma günkü derslerde ise TNT modelinin Keynesgil versiyonu ve bununla ilgili yapısalcı eleştiri üzerinde durulacak.

ANKET: Arasınav Notlarınız Beklentinize Ne Derece Uygun?

Lütfen http://groups.yahoo.com/group/Kibritcioglu-UIT/polls adresine girerek, arasınav notlarınızla ilgili olarak sorulmuş olan 5 seçenekli şu anket sorusunu yanıtlayınız:

17.11.2005 tarihinde yapılmış olan ve AÜSBF 3 ve bazı 4 İktisat öğrencilerinin katıldığı Uluslararası İktisat Teorisi dersi arasınavında aldığınız kendi notunuzun yüksekliği ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisinin doğru/geçerli olduğunu düşünüyorsunuz?

(a) Beklediğimden çok daha yüksek (+ 20 - ...) bir not aldım.
(b) Beklediğimden biraz daha yüksek (+ 10-15) bir not aldım.
(c) Beklediğime çok yakın (+/- 5) bir not aldım.
(d) Beklediğimden biraz daha düşük (- 10-15) bir not aldım.
(e) Beklediğimden çok daha düşük (- 20 - ...) bir not aldım.

[Yanıtınızı verirken, lütfen, 21.11.2005 tarihindeki ilk derste ele aldığımız cevap anahtarı hakkındaki açıklama ve konuşmalarımızı da dikkate alınız.]

van Marrewijk (2002): "The World Economy"

UİT dersinde dönem başında incelediğimiz dünya mal ve hizmet ticaretinin mal ve ülke bileşimiyle ilgili genel gelişme ve karakteristikler hakkında yararlı bir anlatım için van Marrewijk'in aşağıdaki kitabının ilk bölümünü internetten indirerek okumanızı öneririm:

van Marrewijk, C. (2002): International Trade and the World Economy, Chapter 1: The World Economy", London: Oxford University Press, s. 3-25.

[Bölüm 1'i indir] [Bölüm 1 için PPT] [Bölüm 1 için Excel dosyası]

Van Marrewijk bu kitabının belirli bölümlerini Avustralya'da konuk araştırmacı olarak bulunduğu sırada güncelleştirmiş ve "working paper" olarak "An Introduction to International Money and Foreign Exchange Markets" başlığı altında (Ekim 2004) yayınlamıştır. Bu 119 sayfalık metinden mutlaka (!) yararlanmanızı öneririm. Van Marrewijk, ayrıca, 2002 tarihli kitabının başka bir bölümünü "Basic Exchange Rate Theories" başılığı ile güncelleştirmiş ve "working paper" olarak Şubat 2005'te yayınlamıştır.

25.11.2005: TNT Modelinde Dış Borçların Geri Ödenmesi ve Hollanda Hastalığı

25.11.2005 günkü derslerimizde önce, Sachs & Larrain (1993) çerçevesinde ele almakta olduğumuz basit TNT modeliyle ilgili arz ve talep cephesi özelliklerini ortaya koyduk. Daha sonra ise, o modeli kullanarak, uzun yıllar boyunca cari hesap açıkları vererek büyükçe bir borç yükü altına girmiş bir ülkenin birikmiş borçlarını geri ödeyebilmek için yapısal dönüşüme girişmeye kalkıştığında yaşayabilecekleri ve alınabilecek/alması gereken önlemleri tartıştık. Ayrıca, TNT modeli ile ilgili başka bir uygulama örneği olarak, "Hollanda Hastalığı" (dutch disease) konusunu incelemeye başladık.

Derste, ayrıca, Sachs & Larrain (1993)'deki anlatıma ek olarak, Morley_1988-7.pdf'deki anlatımdan da yararlanılabileceği belirtildi. Bunun dışında, The Economist dergisinin 5.2.1998 tarihli sayısında çıkan makaleyi de okumanızı öneririm.

Haftaya; Pazartesi günkü derslerimizde TNT modelini tamamlayarak, 2.12.2005 günkü derslerimizde ise "ödemeler dengesi" (balance of payments) konusunu ele almaya başlamayı planlıyoruz.

21.11.2005: TNT Modeline Giriş

Arasınav sonrasındaki bu ilk iki derste (21.11.2005, Pazartesi, 12:30-14:20); önce arasınav sorusunun yanıtını nasıl verilemsinin beklendiği konuşuldu. Çizilmesi gereken üretim fonksiyonunun özellikleri ve türetilişi bir MS Excel dosyası yardımıyla anlatıldı ve dosyaya yakında buradan ulaşılabileceği belirtildi.

Daha sonra ise, UIT_Guz2005-09.ppt slayt dosyası yardımıyla önce taşıma maliyetlerinin dış ticarete etkisi ve malların ve hizmetlerin dış ticarete konu olabilirlikleri ele alınarak TNT Modeline bir giriş yapılacak.

TNT modeline 25.11.2005 Cuma ve 28.11.2005 Pazartesi günkü derslerde devam edilecek ve konu tamamlanarak ödemeler dengesi (balance of payments) konusuna geçilecek.

Dersi almakta olan öğrenciler, TNT modeliyle ilgili okuma sorumluluğuna Sachs_Larrain_1993-21.pdf ( yenilendi ) adresinden ulaşabilirler.

17.11.2005: Arasınav

UİT dersinin arasınavı 17 Kasım 2005 Perşembe günü saat 12:00'da 226 ve 217 numaralı salonlarda yapılacaktır. Öğrencilerin yanlarında birer hesap makinesi (dört işlem yapan bir makine yeterlidir) ve cetvel bulundurmaları yararlı olabilir. Eğer sınavda hesap makinesi kullanılması gerekirse, sınav sırasında öğrenciler arasında hesap makinesi alış-verişinin yasak olacağı unutulmamalıdır.

Dikkat: Bütün öğrencilerin, kendi numaralarının ait olduğu salonda sınava girmesi gerekmektedir:
226: 97-318 - 03-003
217: 03-301 - 03-630

7.11.2005: Ders Yapılmayacak

3-6 Kasım günlerindeki bayram tatilini izleyen ilk gün olan ve 9.11.2005 günü başlayacak olan arasınavların hemen öncesine rastlayan 7.11.2005 Pazartesi günü saat 12:30-14:20 arasındaki UİT dersleri, öğrencilerin arasınavlara daha rahat hazırlanabilmesi açısından iptal edilmiştir. Gerekiyorsa, bu iki saatlik ders ileride ek dersler yapılarak telafi edilecektir. Buna göre, 31.10.2005 Pazartesi gününden sonraki ilk UİT derslerimiz 21.11.2005 Pazartesi günü saat 12:30-14:20 arasında yapılacaktır.

Slayt Dosyası Numaralarında ve İçeriklerinde Bazı Değişiklikler

UİT derslerinde bundan sonra ele alınacak konuların özetlerinin yer aldığı slayt dosyalarında bazı sıralama ve içerik değişiklikleri yapılmıştır. Son dört slayt dosyasının güncel versiyonlarına aşağıdaki linklerden ulaşılabilir. Bu dosyalarda, arasıonav sonrasında yeniden bazı değişiklik ve iyileştirmeler yapılabilir.

UIT_Guz2005-07.ppt: Uluslararası İşgücü Hareketliliği
UIT_Guz2005-08.ppt: Uluslararası (Uzun Vadeli) Sermaye Hareketliliği: Uluslararası Üretim Kuramları ve Ç.U.Ş. *
UIT_Guz2005-09.ppt: TNT Modeli ve Ödemeler Dengesi
UIT_Guz2005-10.ppt: Döviz Kurları **

* Bu slayt dosyasında, 3 İktisat'tan Fatma Şenay Akyıldız ve Deniz İlke Muslu'nun yapacakları sunuştan sonra bazı değişiklik ve iyileştirmeler yapılabilir.

** Bu dosyada da, anlatım tarihi yaklaştığında bazı değişiklik ve eklemeler yapılabilir.

31.10.2005: Uluslararası İşgücü Hareketliliği

31.10.2005 Pazartesi günü 12:30-14:20 saatlerinde yapılan derslerde önce, Uluslararası Göç Örgütü'nün 2003 ve 2005 yılı raporlarındaki bilgiler yardımıyla, küresel göç hareketleri ve işgücü harketliliği üzerinde duruldu. Daha sonra ise uluslararası işgücü hareketliliğinin işgücü piyasası üzerindeki etkileri Lindert & Pugel (1995: Bölüm 25) yardımıyla incelendi. Basit kısmi denge analizi çerçevesinde, gerek göç veren gerekse göç alan ülkenin (yani özetle bir bütün olarak dünyanın) uluslararası göç nedeniyle net olarak refah artışı sağladıkları belirtildi. İkinci dersin son dakikalarında ise, dış göçün işgücü piyasalarında yaratacağı uyumun büyüme ve dış ticaret (ultra-antitrade) etkileri üzerinde duruldu.

"Uluslararası Üretim: Çokuluslu Şirketler, Dolaysız Yabancı Sermaye Yatırımları (FDI) ve Dış Ticaret" konusunu ise, arasınavdan sonraki ilk uygun tarihte 3 İktisat'tan Fatma Şenay Akyıldız ve Deniz İlke Muslu adlı öğrencilerin anlatmalarına karar verildi.

FDI Konusuyla İlgili Bazı Kaynak Önerileri:

• Dunning, John H. (1989): "The Theory of International Production", in: K. Fatemi (ed.), International Trade: Existing Problems and Prospective Solutions, New York, NY: Taylor & Francis, pp. 45-84.
• Cantwell, J. A. (2000), "A Survey of Theories of International Production", in: C. N. Pitelis and R. Sugden (eds.), The Nature of the Transnational Firm, London: Routledge, 2nd ed.
• Diğer: # Chen (2004) # Milberg (2004) # Ando & Kimura (2003) # Lessard (2003) # Blomström (2002) # Ietto-Gillies (2002) # Törnroos (2000)

28.10.2005: Linder ve Krugman Modelleri ile Uluslararası İşgücü Hareketliliği

28.10.2005 Cuma günkü üç dersimizde, önce 3 İktisat sınıfından Erdem Nur kendi slayt dosyası yardımıyla Linder modelini anlatacak, daha sonra ise Krugman modeli ile Uluslararası İşgücü Hareketliliği (UİH) konularını ele alacağız.

Dikkat: UIT_Guz2005-06.ppt isimli slayt dosyası, Erdem Nur'un anlatımına göre yeniden güncelleştirilmiştir.

UİH İle İlgili Kaynak Önerileri:

• Lindert & Pugel (1995), Bölüm 25
• IOM (2003): World Migration 2003: Managing Migration - Challenges and Responses for People on the Move
• IOM (2005): World Migration 2005: Costs and Benefits of International Migration

24.10.2005: Kemp Modeli

24.10.2005 Pazartesi günkü iki derste, Appleyard & Field (1995: 171-173) ve Krugman & Obstfeld (2000: Bölüm 6.7) Murray C. Kemp'in dışsal ölçek ekonomilerine dayalı modeli ele alındı. Bu konuların yer aldığı slayt dosyası ise güncelleştirildi: UIT_Guz2005-06.ppt . Söz konusu dosya, 28.10.2005 Cuma günü Erdem Nur'un Linder kuramı hakkında yapacağı sunuştan sonra yeniden güncelleştirilebilir.

21.10.2005: Kravis, Posner, Vernon, Hirsch ve Endüstri-İçi Ticaret

21.10.2005 Cuma günü 9:30-12:20 saatlerinde yaptığımız derslerde, alternatif dış ticaret kuramlarını ele almaya başladık. Sırasıyla Kravis (bulunabilirlik), Posner (teknoloji açığı), Vernon ve Hirsch (ürün döngüsü) modellerini inceledikten sonra "endüstri-içi ticaret"in (intra-industry trade) ölçülmesi ve belirleyicilerinden söz ettik. UİT dersiyle ilgili 6. slayt dosyasındaki diğer üç konuyu (Linder tezi, Kemp modeli ve Krugman modeli) ise gelecek haftaki derslerde inceleyeceğiz.

24.10.2005 Pazartesi günkü derslerimizde önce Kemp daha sonra ise Krugman modelini ele alacağız. Eğer Krugman modelini o gün tamamlayamazsak, modele 28.10.2005 Cuma günü devam edip tamamlayacağız. Cuma günü, ayrıca, Krugman modelinden sonra, 3 İktisat'tan Erdem Nur adlı öğrenci, Linder'in ticaret kuramını özetleyecek.

Linder teziyle ilgili bazı önemli/yararlı kaynaklar:

• Staffan Burenstam Linder (1961), An Essay on Trade and Transformation, Stockholm: Almqvist & Wiksell.
• Appleyard & Field (1995): "Alternative Trade Theories"
• Hung: 3110lecture03.ppt
• Erdal M. Ünsal (2005), Uluslararası İktisat, Ankara: İmaj, s. 219-224.
• Rıdvan Karluk (1996): Uluslararası İktisat, İstanbul: Beta, s. 95-96.

Alternatif Dış Ticaret Teorileri Hakkında

21.10.2005 Cuma günkü derslerimizde ele almaya başlayacağımız "alternatif dış ticaret teorileri hakkındaki bazı yararlı internet linkleri şunlardır:

• Alternative Trade Theories and Extensions
• Alternative Theories of Modern Trade
• Alternative Theories of International Trade
• Review of Trade Theories
• John M. Veitch: IRS-Models.ppt

14.10.2005: H-O Modeli, Standart Dış Ticaret Modeli ve Teklif Eğrileri

14.10.2005 Cuma günkü derslerde Heckscher-Ohlin (faktör oranları) modelinin uzantısı niteliğindeki faktör fiyatlarının eşitlenmesi, Rybczynski ve Stolper-Samuelson teoremlerini ele aldık ve böylece 3. slayt dosyasını tümüyle ele almış olduk. Daha sonra ise, standart (neoklasik) dış ticaret modelini (4. slayt dosyası) özetleyerek, teklif eğrileri (5. slayt dosyası) başladık. Ders sırasında ortaya çıkan bazı soruları ise, araştırma ödevi olarak belirledik. Bu sorulardan birisi şuydu: "H-O modeli çerçevesinde göreli mal fiyatları ile göreli faktör fiyatları arasındaki aynı yönlü ilişkinin sebebi nedir? Göreli faktör fiyatları neden serbest ticaret sayesinde eşitlenir?" 17.10.2005 Pazartesi günkü derslerimizde, 5. slayt dosyasını kullanarak teklif eğrileri, ticaret-büyüme ilişkisi, yoksullaştıran büyüme (immiserizing growth) ve dış ticaret haddi göstergeleri üzerinde durarak alternatif dış ticaret teorilerini ele almaya başlayabilecek duruma gelmeyi planlıyoruz.

10.10.2005: Sektöre Özgü Faktörler Modelinden Heckscher-Ohlin Modeline Geçiş

10.10.2005 Pazartesi günü 12:30 - 14:20 saatlerinde yaptığımız derslerimizde, önce, sektöre özgü faktörler modelinde hareketli üretim faktörünün (yani emeğin) serbest ticarete geçilmesi durumunda refah değişmesi açısından niçin genel bir belirsizlikle karşılaştığını tartıştık; daha sonra ise, Heckscher-Ohlin (H-O) modelinin temel varsayımlarını ele almaya başladık. Dersin bitiminde, ilk konuyla ilgili tartışmamızı, elektronik tartışma platformumuzda sürdürmeye "karar verdik". 14.10.2005 Cuma günkü derslerde H-O modelini ayrıntılı biçimde ele alacak ve bu modelle ilgili belli başlı teoremleri incelemeye başlayacağız.

7.10.2005: Ricardo'da Denge Fiyatının Oluşumu ve SÖF Modeline Giriş

7.10.2005 Cuma günkü derslerde iki soruluk bir quizin ardından Ricardo'nun modelinde açıkça ele alınmayan "Dünya denge fiyatının oluşumu" meselesini nispi arz (RS) ve nispi talep (RD) eğrileri yardımıyla incelendi. Daha sonra ise, Ricardo'gil modeldeki ücret, döviz kuru ve mal sayısı genişletmelerinden söz edilerek dış ticaret kuramlarında gelir dağılımı meselesini dikkate almaya daha uygun bir model olan "sektöre özgü faktörler modeli"ne giriş yaplıldı.

UİT Elektronik Tartışma Platformu açıldı...

İB dersiyle ilgili ders dışı iletişim, görüş alış-verişi ve tartışmalarımızı canlandırmak, güçlendirmek için oluşturulan "elektronik tartışma platformu"na dersi alan öğrencilerin üyelik işlemleri tamamlandı ve böylece platform kullanıma açıldı.
(Dikkat: Dersi almayanların, SBF öğrencisi olsalar bile bu platforma üye olmaları olanaksızdır.)

Dersle İlgili Arşiv ve Linklerde Önemli Güncelleştirme

UİT dersiyle ilgili slaytlara, okuma metinlerine, tartışma platformuna nereden ulaşabileceğinize ilişkin bilgiler, UİT dersiyle ilgili anasayfada güncelleştirilmiştir:
politics / geocities / kibritcioglu
Eş içerikli bu 3 sayfadan herhangi birisindeki 6, 7 ve 8 numaralı linklere özellikle dikkat ediniz...
Söz konusu slayt arşivi ve tartışma platformu linklerine, bu sayfanın sağ üst köşesindeki "Yararlı Bağlantılar" bölümünden de ulaşabilirsiniz.

3.10.2005: Ricardo'nun "Karşılaştırmalı Üstünlükler" Kuramı

3.10.2005 Pazartesi günü saat 12:30 - 14:20 arasında yaptığımız derslerde, UIT_Guz2005-02.ppt isimli slayt dosyasındaki ilgili grafikler kullanılarak Ricardo'nun karşılaştırmlaı üstünlükler yaklaşımı farklı yönleriyle ele alındı. 7.10.2005 Cuma günkü derse Krugman-Obstfeld çevirisinde s. 8'de yer alan Şekil 2-3 (Dünya Nispi Arzı ve Talebi) incelenerek başlanacağı belirtildi.

30.9.2005: Öğrenci tanıtım formlarını teslim için son gün...

Aykut Kibritçioğlu'ndan aldığınız UİT, UİP veya İB dersleri için doldurulmuş ve güncel fotoğraflı olarak teslim etmeniz gereken öğrenci formlarını en son 30.9.2005 Cuma günü saat 15:30'a dek iletebilirsiniz. Boş formları Yahoo-Groups'tan (ogreform.pdf) indirebilirsiniz. Yahoo-Groups'a üyelik için de son gün 30.9.2005'tir (24:00).

30.9.2005: "Mutlak Üstünlükler"den "Karşılaştırmalı Üstünlükler"e Geçiş

30.9.2005 Pazartesi günü saat 9:30-12:20 arasında yaptığımız derslerimizde; önce, UİT dersiyle ilgili bazı açıklamalarda bulunuldu ve İB dersi için olduğu gibi UİT dersi için de öğrencilere yönelik bir elektronik tartışma platformu oluşturuluacağı belirtildi. Daha sonra ise, UIT_Guz2005-02.ppt isimli slayt dosyasının başlarındaki, Adam Smith ile ilgili slaytlar ele alındı. Son dersin sonlarına doğru ise Ricardo modeli ve karşılaştırmalı üstünlükler kavramı ele alınmaya başlandı. Dersi alan öğrencilerin, 3.10.2005 Pazartesi günkü derslere Krugman - Obstfeld, Appleyard - Field veya benzeri bir (yabancı) uluslararası iktisat ders kitabından Ricardo modeline çalışarak gelmelerinin çok yararlı olacağı belirtildi.